27 می 2008
تلاشهای بین المللی در حمایت از اولین فرود در منطقۀ قطبی سیارۀ سرخ
آغاز متن
نویسنده: شریل پلرین
عضو هیئت تحریریه
واشنگتن – در 25 ماه مه، چهارمین سیارۀ منظومۀ شمسی، به ترتیب فاصله از خورشید، میزبانی یک مهمان جدید را آغاز کرد – فضاپیمای سه پایۀ فنیکس ناسا ارتفاعش را کم کرد و وارد دشتهای قطبی مریخ شد، چشمانش را باز کرد و تصاویری از منظرۀ پرریگ را مخابره کرد.
پس از یک سفر 679 میلیون کیلومتری از سیارۀ زمین، این فضاپیما در منطقه ای به نام واستیتاس بوریالیس در عرض جغرافیایی 68 درجۀ شمالی و طول جغرافیایی 234 درجۀ شرقی فرود آمد. پانزده دقیقۀ بعد، مدارگرد اودیسی مارس پیامی از فنیکس را مخابره کرد و به مهندسان فهماند که فرود سخت را به سلامت از پشت سر گذاشته است.
این فرودگر برخی احتمالات دلسرد کننده را از سر گذرانده است – در تاریخ بین المللی سفرهای فضایی، تنها پنج مورد از 13 تلاش برای فرود بر سطح مریخ موفقیت آمیز بوده اند.
فنیکس با سرعتی حدود 5.8 کیلومتر بر ساعت وارد جو مریخ شد. این آغازگر یک سری هفت دقیقه ای از وقایعی بود که به منظور کاهش سرعت فرودگر به 0.002 کیلومتر بر ثانیه پیش از فرود طراحی شده بودند. طی این مدت که ناسا آن را "هفت دقیقه وحشت" نامید، یکی از مهندسان هر رویداد را که از طریق بیسیم مخابره می شد، اعلام می کرد.
با هر مرحله ای که فنیکس رد می کرد – جدا شدن در مرحلۀ کروز، رها شدن چتر، رها کردن سپر حرارتی – اعضای تیم ماموریت در آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا در کالیفرنیا، سیستمهای فضایی لاکهید مارتین در کلرادو، و دانشنگاه آریزونا، خوشحالی می کردند. هنگامی که آنها شنیدند که فنیکس به سلامتی فرود آمده است، همگی هیجان زده شدند – فریاد زدند، خندیدند و یکدیگر را بغل کردند.
مدیر پروژۀ فنیکس، بری گلدستاین، از آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا (JPL)، طی یک جلسۀ توجیهی که پس از فرود برگزار شد گفت: "این فرود در رویاهای من نیز به این خوبی که امروز انجام شد نبود."
مایکل گریفین، مدیر ناسا، که از JPL صحبت می کرد، این فرود را "یکی از قلل فنی صنایع فضایی" نامید و گفت که کارشناسانی که بر روی این ماموریت مشکل کار کردند موجب شدند که این ماموریت "آسان به نظر برسد."
رهبر ماموریت فنیکس پیتر اسمیت از دانشگاه آریزونا است، مدیریت پروژه در JPL است و شرکای ساخت در لاکهید مارتین در دنور هستند.
به یک مقالخ مربوط مراجعه کنید.
http://www.america.gov/st/space-english/2008/May/20080515181233cnirellep0.4318354.html
کمکهای بین المللی به این ماموریت از آژانس فضایی کانادا، دانشگاه نوشاتل در سوییس، دانشگاههای کپنهاگ و آروس در دانمارک، انستیتوی ماکس پلانک در آلمان و انستیتوی هواشناسی فنلاند بوده اند. آژانس فضایی اروپا و شورای تاسیسات علمی و فنی بریتانیا نیز در این طرح مشارکت دارند.
دوره های نمونه برداری
عمر کاری فنیکس برای 90 روز مریخی برنامه ریزی شده است، که هر یک از آنها یک "سول" نامیده می شود و تقریباً 40 دقیقه از طول روز در زمین بلندتر است. برخی از وظایف فنیکس در چند روز اول حضورش بر سطح این سیاره عبارتند از آزمایش تعدادی از ادوات و ابزارها و جمع آوری تصاویری بیشتر از محیط اطرافش.
پس از این مرحلۀ مشخص سازی، تیم فنیکس کمتر از سه ماه فرصت خواهند داشت که طی یک سری دوره های حفاری و تحلیل پژوهشهایشان را انجام دهند. نخست، فنیکس سطح یخی را می شکافد و خاک زیر آن را مورد آزمایش قرار می دهد. وی همچنین نمونه هایی را بر می دارد تا توسط ابزارهای موجود در آن بررسی کند.
یکی از ابزارهای کلیدی، با حرارت دادن نمونه های خاک در اجاقهای کوچک و آزمایش بخار متصاعد شده از آنها به جستجوی آب و موارد حاوی کربن می پردازد. یک ابزار دیگر با اضافه کردن آب و تحلیل محلول حاصل به آزمایش نمونه های خاک می پردازد.
دوربینها و میکروسکوپها اطلاعاتی را در گستره ای از اندازه ها – از نمونه های میکروسکوپی تا بررسی چشم انداز توسط دوربینی که روی یک تیرک سوار است – فراهم خواهند کرد. یک ایستگاه هواشناسی اطلاعاتی را در مورد فرآیندهای جوی در منطقۀ قطبی فراهم می کند. در این منطقه، لایه ای از یخ دی اکسید کربن با گذر فصلها پدیدار و محو می شود.
آب و زندگی
مریخ یک بیابان بزرگ است که آب به شکل مایع در سطح آن یافت نمی شود. یکی از استثناها ممکن است طغیانهای زودگذر باشند که برای توضیح جریانهای اخیرتر مایعات در برخی دره های مریخ پیشنهاد شده اند. ولی این سطح بایر همۀ داستان نیست. دیگر ماموریتهای مریخ نوردی مشخص کرده اند که در گذشته در برخی از اوقات آب به شکل مایع در سطح مریخ وجود داشته است و هنوز هم مقدار زیادی یخ در نزدیکی سطح مریخ وجود دارد.
• آب کلید پاسخ به چهار پرسش از مهمترین پرسشها در مورد مریخ است:
• آیا در مریخ هرگز حیات وجود داشته است؟
• چگونه باید خود را برای اکتشاف مریخ آماده کنیم؟
• مریخ در مورد تغییرات آب و هوایی چه چیزی می تواند به دانشمندان یاد دهد؟
• فرآیندهای زمین شناسی کرۀ زمین و مریخ با هم چه تفاوتهایی دارند؟
از آنجایی که آب یکی از پیش نیازهای حیات، یک منبع مهم برای انسانهای کاشف و عاملی مهم در آب و هوا و زمین شناسی است، ناسا تصمیم گرفته است که در بررسی مریخ بر روی آب تمرکز کند. سه هدف علمی اصلی این ماموریت عبارتند از مطالعۀ تاریخچۀ آب در تمام حالتهایش، تعیین اینکه آیا خاک منطقۀ قطبی مریخ می تواند میزبان حیات باشد و مطالعۀ آب و هوای مریخ از دیدگاه قطبی.
ولی دوگ مک کیستون، مدیر برنامۀ اکتشاف مریخ در مقر ناسا در واشنگتن، گفت که فنیکس تنها به اکتشاف مریخ نخواهد پرداخت. این مریخ نورد همچنین صحنه را برای ماموریت بعدی، آزمایشگاه علمی مریخ ناسا، آماده خواهد کرد که در سال 2009 پرتاب می شود تا یک مریخ نورد دوربرد که حاوی ابزارهای علمی پیچیده است را به مریخ برساند.
وی گفت: "این مریخ نورد به قطب نخواهد رفت، بنابراین احتمالاً یخ نخواهد دید ولی از مواد زیادی نمونه برداری خواهد کرد و به ما کمک خوهد کرد که چیزهایی را که به کمک فنیکس در منطقۀ قطبی می فهمیم، در مناطق دیگر نیز درک کنیم."
اطلاعات بیشتر در مورد ماموریت فنیکس در تارنمای ناسا موجود است.
http://www.nasa.gov/phoenix
پايان متن
اين تارنما توسط دفتر برنامه های اطلاعات بين المللی وابسته به وزارت امور خارجه ايالات متحده منتشر می شود.
پيوند با ساير تارنماها نبايد به منزله تاييد نظرات ذکر شده در آنها تعبير گردد.