08 جولای 2009
بحران هندوراس باید بدون خشونت و به طور قانونی حل و فصل شود
واشنگتن – پرزیدنت اوباما با ابراز نگرانی از بازداشت های 28 ژوئن و اخراج پرزیدنت خوزه مانوئل زلایا روزالس گفت که تنش های سیاسی در هندوراس باید بدون خشونت و با احترام به هنجارهای دموکراتیک حل و فصل شوند.
اوباما در بیانیه ای مورخ 28 ژوئن از همۀ اشخاص و گروه های سیاسی و اجتماعی در هندوراس خواست که "به هنجارهای دموکراتیک، حاکمیت قانون و اصول منشور دموکراتیک قارۀ آمریکا احترام بگذارند."
رییس جمهور افزود که تنش های موجود و اختلاف نظرها در هندوراس "باید بدون خشونت و از طریق گفتگو و بدون نفوذ خارجی حل و فصل شوند."
ارتش هندوراس در 28 ژوئن زلایا را به زور از کاخ ریاست جمهوری بیرون کرد و وی را به کاستاریکا تبعید کرد. این اتفاق درست پیش از آغاز یک همه پرسی روی داد که زلایا خواستار برگزاری آن در 28 ژوئن شده بود تا میزان حمایت عمومی از وی برای دور دوم ریاست جمهوری را بسنجد، هر چند که دادگاه عالی هندوراس این همه پرسی را رد کرده بود. طبق قانون اساسی هندوراس رییس جمهور تنها یک دوره می تواند در این سمت باقی بماند. همچنین در 28 ژوئن کنگره زلایا را به دلیل نقض مکرر قانون اساسی و بی توجهی به دیگر نهادهای دولتی برکنار کرد.
هیلاری رودهام کلینتون، وزیر امور خارجه، در 29 ژوئن گفت که برقراری مجدد نظم کامل دموکراتیک و قانون اساسی در هندوراس "اولویت اضطراری" ایالات متحده است.
کلینتون گفت که این رویدادها آزمونی برای توانایی این منطقه در "پشتیبانی و دفاع از دموکراسی و قانون اساسی" هستند.
وی گفت که ایالات متحده در حال همکاری با شرکایش در سازمان کشورهای آمریکا (OAS) است تا "یک تفاهم قوی ایجاد کند" که بازداشت و اخراج پرزیدنت زلایا را محکوم کند و خواهان برقرار مجدد نظم دموکراتیک در کشور شود.
دولت اوباما همچنین به همکاری با دیگر کشورهای منطقه ادامه خواهد داد تا گفتمان میان طرفین در هندوراس را تسهیل کند، اعتماد به نهادهای دموکراتیک کشور را بازگرداند و اطمینان حاصل کند که انتخابات ریاست جمهوری که قرار است در ماه نوامبر برگزار شود بر طبق برنامه پیش می رود.
کلینتون گفت: "در این مسیر همۀ طرفین وظیفه دارند که به مشکلاتی که موجب رویدادهای روز گذشته شدند به شکلی پاسخ دهند که دموکراسی و حاکمیت قانون در هندوراس را تقویت کند."
خانم وزیر گفت که وضعیت "به یک کودتا بدل شده است" ولی افزود که ایالات متحده هنوز به طور رسمی مشخص نکرده است که از نظر قانونی چه اتفاقی روی داده است. طبق قوانین ایالات متحده، کشورهایی که رییس جمهورشان با کودتا اخراج شده اند نمی توانند هیچ کمک دوجانبه ای غیر از کمک برای پیشبرد دموکراسی از ایالات متحده دریافت کنند.
وی گفت که ایالات متحده، که تحت برنامه هایی نظیر حساب چالش هزاره به هندوراس کمک می کند، در حال بررسی وضعیت و ارزیابی پیامدهای آن است.
کلینتون گفت: "بیشتر کمک های ما مشروط به درستی سیستم دموکراتیک است." بازگشت حاکمیت قانون و قانون اساسی "ظرف مدتی نسبتا کوتاه... نتیجۀ خوبی خواهد بود."
خانم وزیر گفت که "همۀ طرف ها" در هندوراس باید "درنگ کنند و دقت کنند که نهادها در دموکراسی آنها چگونه باید عمل کنند."
وی همچنین گفت که پاسخ OAS به این وضعیت تایید مجددی بر پشتیبانی این سازمان از اصول دموکراسی و حاکمیت قانون اساسی بوده است.
خوزه میگوئل اینسولزا، دبیر کل OAS، در 28 ژوئن به مقام های هندوراس هشدار داد که بر اساس منشور دموکراتیک قارۀ آمریکا آنها در معرض "انزوای بین المللی" هستند. این منشور اعلام می کند که وقفه در نظم دموکراتیک به شکلی که مغایر با قانون اساسی باشد "مانعی غیر قابل گذشت در برابر عضویت کشورها" در OAS می باشد.
شورای دایم OAS نیز در 28 ژوئن قطعنامه را تصویب کرد که اخراج و بازداشت زلایا را "قویا" محکوم کرد و خواستار "بازگشت فوری، ایمن و بی قید و شرط" وی شد.
این قطعنامه اعلام کرد که "هیچ دولتی که از این وقفه ای که مغایر با قانون اساسی است به وجود آمده باشد به رسمیت شناخته نخواهد شد" و خواهان یک نشست ویژۀ مجمع عمومی در مقر این سازمان در واشنگتن در 30 ژوئن شد تا در مورد این بحران گفتگو کنند.
در تله کنفرانسی مورخ 28 ژوئن، یکی از مقامات ارشد وزارت امور خارجه به خبرنگاران گفت که ایالات متحده زلایا را رییس جمهور قانونی هندوراس می داند و خواهان بازگشت فوری وی شد.
این مقام گفت که در هفته های اخیر ایالات متحده و دیگر کشورهای منطقه در تلاش بوده اند تا اطمینان حاصل کنند که برای این اختلافات راه حلی دموکراتیک پیدا شود که به قانون اساسی کشور نیز احترام بگذارد. در این راستا این کشورها در حال همکاری با یک دیگر بوده اند تا به مشکلات بنیادینی که موجب این درگیری ها و قطب بندی سیاسی در هندوراس شده اند پاسخ گویند "و به ویژه گفتمان میان نهادهای رقیب را تسهیل کنند."
این مقام گفت که ایالات متحده برکناری اجباری زلایا را "مغایر قانون اساسی" می داند ولی همه پرسی پیشنهادی رییس جمهور برای تمدید دورۀ خدمتش را "یک مسالۀ داخلی هندوراس" می داند که باید توسط نهادهای این کشور حل شود.
متن کامل بیانیۀ اوباما و بیانیۀ کلینتون در تارنمای America.gov موجود است:
http://www.america.gov/st/texttrans-english/2009/June/20090629110935emffen0.3666956.html&distid=ucs
http://www.america.gov/st/texttrans-english/2009/June/20090629113134emffen0.2144724.html&distid=ucs
پرزیدنت اوباما باید چه اقداماتی را در زمینۀ سیاست خارجی مد نظر قرار دهد؟ در وبلاگ America.gov نظر دهید.
http://blogs.america.gov/campaign/2009/01/21/day-2-what-should-obama%e2%80%99s-top-priorities-be /
