24 جون 2008

کشورها از مزایای مبارزه مشترک با تروریسم اتمی ستایش می کنند

هند و اردن جدیدترین کشورهایی هستند که به این ائتلاف پیوسته اند

نوشته ژاکلین اس. پورث
عضو هیئت تحریریه

واشنگتن – تهدید ناشی از تروریسم اتمی می تواند تهدیدی پایدار باشد.

رابرت گیتس، وزیر دفاع، اخیراً با بیان این جمله "که آنچه موجب نگرانی جدی هر رهبری در جهان می شود، تصور دستیابی یک تروریست به تسلیحات کشتار جمعی، خصوصاً تسلیحات اتمی، است." بر این مشکل تاکید کرد.

جیمز تگنلیا، مدیر آژانس کاهش تهدیدات دفاعی ایالات متحده، در ژوئن در یک کنفرانس بین المللی در مادرید، اسپانیا، گفت که تروریست های بالقوه، از کوچک شدن حجم تجهیزات اتمی بسیار منتفع می شوند، زیرا بدین ترتیب قاچاق و مخفی کردن این تسلیحات ساده تر خواهد شد.

تگنلیا گفت که هیچ کشوری به تنهایی نمی تواند با این تهدید مقابله کند، اما در صورت همکاری کشورها با یکدیگر، می توان اقدامات زیادی را در راستای شناسایی تروریست های اتمی بالقوه و جلوگیری از دستیابی آنها به پناهگاه های امن انجام داد.

بیش از 200 نماینده از 56 کشور جهان و ناظران آژانس بین المللی انرژی اتمی و اتحادیه اروپا (EU)، در18- 16 ژوئن به منظور تعیین استراتژی و شناسایی راهکارهای تقویت طرح جهانی مبارزه با تروریسم اتمی – که دو سال پیش آغاز شده است – با یکدیگر دیدار کردند.

ایالات متحده و روسیه این طرح را در ژوییه 2006 پیشنهاد کردند تا کشورها بتوانند از طریق آن با این مشکل مقابله و اطمینان حاصل کنند که تلاش های مبارزه با تروریسم و مبارزه با گسترش تسلیحات اتمی با یکدیگر هماهنگ هستند.

سرگئی کیسلیاک، معاون وزیر خارجه روسیه، و جان رود، معاون وزیر خارجه ایالات متحده در امور مربوط به کنترل تسلیحات و امنیت بین المللی، در این کنفرانس دیداری جداگانه با یکدیگر داشتند. (به مقاله همکاری 71 کشور برای جلوگیری از حملات اتمی تروریستی مراجعه نمایید.

هر دو کشور در بیانیه مشترکی که در 17 ژوئن منتشر کردند، گفتند، نشست مادرید، "یک یادآوری مهم در مورد تمامی تعهدات ما نسبت به یکایک شهروندان ما است تا اطمینان حاصل کنیم که اقدامات جدی به منظور جلوگیری از تروریسم اتمی را در کنار یکدیگر انجام داده ایم."

کیسلیاک به خبرگزاری فرانسه گفت که هرساله بر تعداد کشورهایی که از این طرح حمایت می کنند، افزوده می شود، زیرا این آگاهی وجود دارد که تروریسم اتمی "یک تهدید مشترک جهانی است که به واکنش جهانی نیز نیاز دارد."

هند و اردن جدیدترین کشورهایی هستند که با تصویب اصول این طرح به 71 کشوری پیوسته اند که تا کنون به صورت داوطلبانه به این طرح ملحق شده اند.

اتحادیه اروپا نیز در 17 ژوئن با انتشار بیانیه ای ضمن اعلام حمایت از این طرح، بر تعهد خود نسبت به مبارزه با تروریسم اتمی به شیوه ای قاطع و اصولی و در مطابقت با قوانین ملی و منطقه ای و تحت قوانین بین المللی و چهارچوب های قانونی دیگر، تاکید کرد.

پیشنهادهای ارایه شده توسط هیات های نمایندگی و ناظران

آنالیسا جیانلا، نماینده اتحادیه اروپا در امور منع تکثیر تسلیحات اتمی، گفت اتحادیه اروپا دارای امکانات مناسبی برای مشارکت در مبارزه با تروریسم اتمی است. او تاکید کرد که اتحادیه اروپا دانش علمی و تخصصی گسترده ای در این زمینه دارد.

جیانلا گفت که مرکز تحقیقات مشترک کمیسیون اروپا قابلیت های ویژه ای در زمینه تجزیه و تحلیل قانونی مواد اتمی و رادیواکتیو دارد. این تخصص برای آن دسته از کشورهای عضو طرح که خواهان تقویت توانایی های شناسایی مواد اتمی و استفاده از شیوه های پیشرفته قانونی برای شناسایی دارندگان مواد منفجره اتمی هستند، ارزشمند است.

روی وینهاس، سرپرست هیات نمایندگی پرتغال، گفت، کشور او برای توسعه هماهنگی ها به منظور تقویت توانایی پرتغال برای مبارزه کارآمد با تروریسم اتمی، ارزش زیادی قایل است. پرتغال اخیراً موافقتنامه ای را با ایالات متحده امضا کرده است که به موجب آن تجهیزات شناسایی مواد اتمی در بندر اصلی این کشور نصب خواهد شد و ماموران گمرک پرتغال نیز برای کار با این تجهیزات تحت آموزش قرار خواهند گرفت.

دیوید دانیلی، معاون دبیرکل کمیسیون انرژی اتمی اسراییل، به شرکت کنندگان گفت که به منظور جلوگیری از دسترسی تروریست ها به مواد اتمی و رادیولوژیک، نباید از هیچ اقدامی خودداری کرد. اقداماتی که کشورها باید انجام دهند، شامل قطع منابع مالی، محافظت از تجهیزات اتمی، ممانعت از قاچاق و تبادل اطلاعات بین متحدان است تا بدین وسیله تروریست ها پیش از آنکه بتوانند "نقشه های شیطانی" خود را اجرا کنند، شناسایی شوند.

یانگ کئون لی، مدیر بخش خلع سلاح و منع تکثیر تسلیحات اتمی در وزارت خارجه و تجارت کره جنوبی، گفت این طرح موقعیت بسیار مناسبی برای کشورها به شمار می رود تا توانایی های خاص خود را در تمامی سطوح دولت توسعه دهند و آمادگی بین المللی را برای مبارزه با تروریسم اتمی ز طریق تبادل اطلاعات و تجارب، تقویت کند.

بنتانگ ژائو، سرپرست هیات نمایندگی چین، گفت که این طرح به علت باز بودن درهای آن به روی تمامی کشورها، تعهدات چندجانبه آن و پایبندی آن به قوانین تایید شده بین المللی، حمایت های گسترده ای را در سطح جامعه بین المللی به دست آورده است.

هیات های نمایندگی در مورد اهمیت الحاق سایر کشورها، بویژه کشورهای آمریکای لاتین، آسیای جنوب شرقی و آفریقا، به این طرح گفتگو کردند. اعضای این طرح تاکید ویژه ای به مشارکت کشورهای عرب و آفریقایی در این طرح دارند. گشور مغرب قرار است به منظور افزایش آگاهی ها در مورد خطرات تروریسم اتمی، اجلاسی را با حضور کشورهای غرب آفریقا برگزار کند.

هیات های نمایندگی و ناظران همچنین در مورد برنامه تمرینی 30- 28 مه در اسپانیا در مورد چگونگی واکنش نسبت به یک انفجار شبیه سازی شده که موجب پراکنده شدن مواد رادیولوژیک می شود، مطالب بیشتری را آموختند. اتحادیه اروپا یک ناظر را به برنامه تمرینی ماه مه فرستاده بود. در این برنامه کشورهای افغانستان، آلمان، روسیه، اکراین و ایالات متحده شرکت داشتند.

هیات های نمایندگی همچنین در مورد مانور نظامی قزاقستان با نام "اتم بدون تروریسم در سال 2008" که در 6 ژوئن در موسسه فیزیک اتمی آلماآتی برگزار شد، مطالبی را شنیدند. این مانور شامل 900 نیروی ویژه قزاق و نیروهای عملیات اضطراری بود که برای خنثی کردن تصاحب شبیه سازی شده یک مرکز اتمی غیرنظامی توسط تروریست ها که گروگان هایی را نیز در اختیار داشتند، مبارزه می کردند. 16 کشور ناظرانی را برای نظارت بر این مانور که شامل مذاکره، تهاجم و حل و فصل نهایی بود، اعرام کرده بودند.

شبیه سازی ها و مانورها از روش های تقویت این طرح داوطلبانه به شمار می روند. قرار است شرکت کنندگان در این طرح، در سال 2009 شاهد یک برنامه قدرتمند و چندجانبه – همراه با مانورها، کارگاه های آموزشی و سمینارها – باشند. کارگاه آموزشی بعدی با موضوع امنیت مواد اتمی در ماه اوت در روسیه برگزار خواهد شد.

به مقاله نیاز به شتاب بخشیدن به همکاری ها برای مبارزه با تروریسم اتمی مراجعه شود:
http://www.america.gov/st/peacesec-english/2008/June/20080613155515sjhtrop5.305117e-02.html?CP.rss=true

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد سیاست های ایالات متحده و طرح جهانی مبارزه با تروریسم اتمی به این پیوند مراجعه کنید.