28 جولای 2008

قانون گذارها سلاح های كشتار جمعی را هدف قرار می دهند

رئيس جمهور بوش و رئيس جمهور روسيه، ولاديمير پوتين، در نشست اخيرشان در براتيسلاو موافقت كردند كه همكاری مشترك دو كشور را جهت بهبود سيستم امنيتی روسيه در تاسيسات هسته ای، كلاهك های هسته ای و انبارهای مواد هسته ای حداكثر تا سال 2008 به اجرا درآورند. اين ضرب العجل جديد و تسريع شده رويداد خوشايندی است كه بار ديگر بر اهميت جلوگيری از گسترش سلاح های كشتار جمعی تاكيد می ورزد.

توسط ريچارد لوگار (1)

رئيس كميسيون روابط خارجی سنا

از زمان فروپاشی اتحاد جماهير شوروی، تكثير سلاح های كشتار جمعی تبديل به بزرگترين چالش امنيت ملی ايالات متحده شده است. متاسفانه، افراد كمی اين واقعيت مسلم را تشخيص داده اند. در دهه 90 ميلادی، خطر تروريستم هسته ای در نظرسنجی افكار عمومی بسيار به ندرت عنوان می شد و حتی تا همين اواخر، يعنی انتخابات رياست جمهوری سال 2000، هيچ يك از نامزدهای دو حزب دموكرات و جمهوری خواه مواضع خود را درباره تروريسم هسته ای يا استراتژی های مربوط به عدم تكثير سلاح های هسته ای به طور واضح بيان نكردند.

عليرغم تمام بی علاقگی هايی كه به اين قضيه نشان داده می شود، قانون نان- لوگار (2)، كه من و سام نان، سناتور سابق، در سال 1991 به طور مشترك از آن حمايت كرديم، مستلزم توجه مداوم است تا بودجه و حمايت مورد نياز جهت اجرای اهداف اين قانون، يعنی ايمن ساختن مواد هسته ای به جا مانده از دوران اتحاد جماهير شوروی سابق، را به دست آورد.

سابقه درخشان

عليرغم موانع بسيار، قانون نان- لوگار كمك قابل توجهی به عدم گسترش سلاح های كشتار جمعی كرده است. تا به اين تاريخ، اين برنامه باعث انهدام يا خنثی ساختن اقلام زير شده است:

الف) 6.564 كلاهك هسته ای

ب) 568 موشك باليستيك قاره پيما

پ) 477 سيلوی موشك های باليستيك قاره پيما

ت) 171 سكوی پرتاب متحرك موشك های باليستيك قاره پيما

ث) 142 بمب افكن

ج) 761 موشك هسته ای زمين به هوا

چ) 420 سكوی پرتاب موشك زيردريايی

ح) 543 موشك پرتاب شونده زيردريايی

خ) 28 زيردريايی هسته ای

د) 194 تونل آزمايش هسته ای

بعلاوه

الف) سطح امنيتی 260 تن مواد هسته ای مورد استفاده در شكاف هسته ای يا خيلی سريع يا به طور جامع ارتقا يافته است

ب) سطح امنيتی حدود 60 پايگاه كلاهك هسته ای ارتقا داده شده است

پ) با مخلوط كردن 208 تن اورانيوم بسيار غنی شده با مواد ديگر، اين مواد تبديل به اورانيوم غنی شده ضعيف شده اند

ت) مراكز علوم و فن آوری در روسيه و اوكراين، كه ايالات متحده بزرگترين حامی آنها است، تعداد 58.000 دانشمندانی را كه سابقا روی سلاح فعاليت می كردند در پژوهش های صلح آميز به كار گماشته اند.

ث) برنامه بين المللی جلوگيری ازگسترش، بودجه 750 پروژه را، با به كار گيری 14.000 دانشمندی است كه سابقا در زمينه سلاح فعاليت داشته اند، تامين كرده است و تعداد 580 شغل جديد در زمينه فعاليت های صلح آميز با فن آوری پيشرفته ايجاد كرده است، و

ج) به دليل اقدامات مشترك تحت قانون نان- لوگار، اينك كشورهای اوكراين، بلاروس و قزاقستان تبديل به كشورهايی عاری از سلاح هسته ای شده اند

حملات 11 سپتامبر 2001، و آشكارسازی های پس از آن درباره تروريسم جهانی همه اين مسائل را تغيير داد. در انتخابات رياست جمهوری سال 2004، رئيس جمهور بوش و رقيب اصلی وی، سناتور جان كری، سخنرانی های مهمی در رابطه موضوع با مقابله با گسترش ايراد كردند. اين دو تن، در بحث ها و مناظرات شان، توافق كردند كه بزرگترين خطری كه امنيت ملی ما را تهديد می كند افتادن سلاح های كشتار جمعی به دست تروريست ها است. در گزارش كميسيون 11/9، هئيت مستقلی كه حملات 11 سپتامبر را مورد بررسی قرار داد، ذكر شده كه " جلوگيری ازگسترش سلاح های كشتار جمعی نيازمند بيشترين تلاش ها است " و اينكه " در اين زمان قانون نان- لوگار نياز به گسترش، اصلاح، و منابع بيشتر دارد."

بخش چهارم

اوائل امسال، برای انجام دقيقا همين كار، بخش چهارم مصوبه نان- لوگار را به كنگره معرفی كردم. طرح اوليه، با عنوان رسمی برنامه مشترك كاهش خطر (3)، در سال 1993 به اجرا گذاشته شد. اين طرح كمك مالی و نيروی های متخصص از جانب ايالات متحده برای كمك به اتحاد جماهير شوروی سابق جهت برچيدن و محافظت از انبارهای عظيم سلاح های هسته ای، شيميايی، و بيولوژيكی، و نيز روش های تحويل و مواد مربوطه را در اختيار آن كشور قرار داده است. در سال 1997، سناتور نان و من، به همراه سناتور پيت دومينيكی از نيومكزيكو، لايحه دفاع در مقابل سلاح های كشتار جمعی را معرفی كرديم، كه قلمرو قانون نان- لوگار را در اتحاد جماهير شوروی سابق گسترش داد، و مهارت های تخصصی، در رابطه با سلاح های كشتار جمعی، در اختيار گروه های واكنش اوليه در شهرهای ايالات متحده قرار داد.

در سال 2003، رئيس جمهور بوش لايحه گسترش قانون نان- لوگار (4) را امضا كرد، كه امكان فعاليت در خارج از حيطه اتحاد جماهير شوروی سابق را در اختيار نان- لوگار قرار داد. لايحه جديد من انعطاف بيشتری را جهت پيگيری پروژه های غير نان- لوگار در خارج از اتحاد جماهير شوروی سابق فراهم خواهد كرد. همچنين، شروط تحميل شده از طرف پارلمان را، در رابطه با مصوبه هايی كه باعث ممانعت از انجام پروژه هايی كه از نظر زمانی حساس هستند، از ميان خواهد برد. می بايستی خطوط قرمز و تنش های موجود در دولت ايالات متحده كه مانع از واكنش سريع در مقابل فرصت موفقيت عدم گسترش می شوند را از ميان برداريم.

عليرغم اين پيشرفت ها و موفقيتی كه در براتيسلاوا به دست آمد، هنوز هم كارهای زيادی در پيش رو داريم. جهان لبريز از سلاح ها و مواد هسته ای، شيميايی و بيولوژيك است. خوشبختانه، دولت بوش در چندين جبهه مشغول به فعاليت و پيشروی است. در زمينه اقدامات مشترك مربوط به كاهش خطر، بودجه پيشنهادی رئيس جمهور برای سال مالی 2006، 5/415 ميليون دلار جهت اجرای پروژه های غير نان- لوگار درخواست كرده است – مبلغی بيش از بودجه سال مالی 2005 برای اجرای تمام فعاليت های از پيش برنامه ريزی شده است.

مدت كمی پس از ارائه بودجه درخواست شده در فوريه 2005، رئيس جمهور بوش و رئيس جمهور پوتين اقدامات مهمی را در جهت افزايش تلاش های مشترك برای بهبود و افزايش امنيت انبارهای هسته ای روسيه در مقابل تروريست ها اعلام كردند. اين پيشرفت لزوم گسترش برنامه نان- لوگار را يكبار ديگر مورد تاكيد قرار داد و شروط و تاييديه های تحميلی از طرف پارلمان را كه به طور مداوم باعث كند شدن و تاخير در انجام اين اقدامات شده اند را از ميان برد.

استفاده از فرصت موجود

عليرغم توجه جهانی اخيری كه به برنامه های هسته ای كره شمالی و ايران نشان داده می شود، می بايستی از فرصت موجود برای مهار خطرات سلاح های بيولوژيك و شيميايی كه امنيت ما را تهديد می كنند، استفاده نماييم. همچنين، می بايستی پيشرفت های اساسی در زمينه های زير در رابطه با تكثير سلاح های هسته ای به دست آوريم:

الف) سلاح های هسته ای تاكتيكی با برد كوتاه روسيه را در برنامه نان- لوگار بگنجانيم. با وجود تمام پيشرفت هايی كه در رابطه با خنثی كردن موشك های قاره پيما و كلاهك های استراتژيك روسيه كسب كرده ايم، ولی مسكو تا اين زمان از گفتگو درباره سلاح های تاكتيكی، كه احتمالا می توانند خطرناك تر از سلاح های ديگر باشند، اجتناب ورزيده است.

ب) مواد هسته ای در سرتاسر دنيا را كنترل كنيم. حجم بسيار زياد مواد خارج از اتحاد جماهير شوروی سابق، كه در زمره مواد مورد استفاده در ساخت سلاح قرار می گيرند، تهديدی جدی برای امنيت جهانی است. می بايستی اجرای برنامه های فعلی بين المللی را سرعت بخشيم تا انباشت سوخت های مصرف شده در نيروگاه های هسته ای را از بين ببريم و رآكتورهای تحقيقاتی را به رآكتورهايی كه از اورانيوم كم غنی شده استفاده می كنند، تبديل كنيم.

پ) موافقت نامه های هسته ای با هند و پاكستان به دست آوريم. ايالات متحده می بايستی تلاش مداوم خود را ادامه دهد تا اقدامات مربوط به اعتمادسازی و حمايت از گام های مثبتی كه اين دو دشمن مجهز به سلاح هسته ای تا كنون برداشته اند را گسترش دهد. در عين حال ايالات متحده می بايستی اطمينان حاصل نمايد كه اين دو كشور از پيمان عدم گسترش تابعيت می كنند.

ت) تشريفات اداری و بوروكراسی در ايالات متحده و روسيه كه مانعی بر سر راه ايمن سازی مواد مورد استفاده در شكاف هسته ای و تاسيسات نگهداری از كلاهك های هسته ای هستند، رفع شوند. اگر هر دو طرف ملزم به اجرای تعهداتشان در براتيسلاوا هستند، روسيه می بايستی از عدم ايجاد امكان دسترسی به تاسيسات هسته ای خود دست بردارد، از دادن رتبه بخشودگی مالياتی به كمك های مالی ای كه از طرف كشورهای شركت كننده ارائه می شود امتناع نورزد، و می بايستی تامين نامه های لازم برای بدهی های كشورهای گروه هشت را فراهم آورد.

ث) تعداد بيشتری از شركت های اروپايی و آمريكايی را تشويق به استخدام دانشمندان فعال در زمينه سلاح های جنگی بنماييم. اكثريت ده ها هزار دانشمندی را كه تا كنون استخدام كرده ايم در شغل هايی مشغول به كار هستند كه يا توسط دولت حمايت مالی می شود يا سوبسيد آنها توسط دولت پرداخت می شود. می بايستی تعداد بيشتری از اين دانشمندان را به شغل های ثابت در بخش خصوصی منتقل كنيم تا وسوسه نشوند كه با ديگران در دستيابی به سلاح های خطرناك همكاری نمايند.

ج) از تصويب موافقت نامه نان- لوگار توسط روسيه اطمينان حاصل نماييم. می بايستی اين موافقت نامه، كه از تمامی اقدامات ايالات متحده در رابطه با كاهش خطر سلاح های كشتار جمعی در اتحاد جماهير شوروی سابق حمايت می كند، به طور رسمی تمديد گردد. ولی تا كنون رئيس جمهور پوتين از ارائه آن به دوما برای رای گيری امتناع ورزيده است. بدون تضمين های لازم، كه از بستن ماليات از طرف مقامات روسی بر روی كمك های مالی ای كه صرف پاك سازی سلاح ها می شوند جلوگيری می كند و از پيمانكارهای آمريكايی در مقابل ديون و تعهدات بانكی در حين به گردن گرفتن چنين وظيفه پرخطری حمايت می كند، اين اقدامات متوقف خواهند شد.

چ) موافقت نامه ای در رابطه با جابجايی پلوتونيوم به تصويب برسانيم. در نشست براتيسلاوا، قضيه مسئوليت نسبت به اين امر كماكان باعث شد تا، عليرغم اقدامات مجدد ايالات متحده جهت حل مسئله، تمام تلاش ها در راستای از بين بردن 34 تن پلوتونيوم روسيه همچنان ناكام بماند.

ح) روند اجرای اقدامات مربوط به همكاری كشورهای گروه هشت عليه سلاح ها و مواد كشتار جمعی (5) را، كه در سال 2002 به وجود آمد، را سرعت بخشيم. ايالات متحده در حال اجرای موافقتش مبنی بر ارائه 10 ميليارد دلار طی 10 سال جهت پاك سازی سلاح ها می باشد، ولی شركای ما در گروه كشورهای دموكراتيك و صنعتی جهان هنوز هم در حال تلاش برای اجرای تعهدات متقابل شان هستند. از اين مهم تر، می بايستی تلاش های خود را روی تبديل تعهدات به پروژه ها متمركز كنيم.

دريچه فرصت جهت مقابله با اين تهديدات هميشه به روی ما گشوده نخواهد ماند. رهبران سياسی ما و متخصصين عدم گسترش می بايستی هم اينك جهت پيگيری مسائل مطرح شده در نشست اخير دست به كار شوند، و با مقامات روسی جهت گشودن آخرين گره ها برای خنثی كردن برنامه سلاح های هسته ای اش همكاری كنند. اميدوارم كه كنگره نيز سهم خود را در اين بين با تصويب لايحه جديد نان- لوگار ايفا كند تا موانع احتمالی بر سر راه جدول زمانی براتيسلاوا از ميان برداشته شود. همچنين، می بايستی سرتاسر جهان را جهت تشخيص و ايجاد فرصت برای خنثی كردن برنامه های تهديدآميز در خارج از اتحاد جماهير شوروی سابق جستجو كنيم. فقط با تلاش شبانه روزی برای يافتن و از بين بردن سلاح های كشتار جمعی است كه می توانيم وظائف خود را در راستای محافظت از مردم آمريكا، و حقيقتا مردم سرتاسر دنيا، به انجام رسانيم.


1. Richard Lugar
2. Nunn-Lugar Act
3. Cooperative threat Reduction Program
4. Nunn-Lugar Expansion Act
5. G-8 Global Partnership Against Weapons and Materials of Mass Destruction