18 مارچ 2009

نشست بين المللي، بر منشأ و آينده زمين تأكيد دارد.

موضوعات نشست ساليانه انجمن آمريكايي پيشرفت علم ، مباحث گوناگوني را از دي.اِن. اِي انسانهاي اوليه گرفته تا تغيير آب و هوا در بر مي گيرد.

اسوانته پابو دانشمندعلوم، گروهی را که اولین پیش نویس پژوهشی در باره ژن قدیمی ترین انسان را تکمیل کرده است، رهبری می کند.

نويسنده دانيل گورليك
عضو هئیت تحريريه

شيكاگو- هزاران دانشمند، دانشجو، سخنران و اعضای مطبوعات از سراسر جهان پنج  روز به بحث و گفتگو درباره  آخرين دستاوردهای پژوهشهای علمی و خط مشی و آموزش پرداختند.

نشست ساليانه  سال 2009 انجمن آمريكايی پيشرفت علم[1]  كه 12 تا 16 فوريه برگزار گرديد، شامل سخنرانيهای برندگان جايزه  نوبل و مقامات بلند پايه  دولتی گذشته و حال مانند معاون رئيس جمهور سابق، ال گور، مي شد.

موضوع گستردۀ اين نشست با عنوان "سيارۀ ما و حيات آن: منشأها و آينده"، يادروز نظريه‌  تكامل و بزرگداشت يكصدو پنجاهمين سال انتشار "در باب منشاء اصل انواع از طریق انتخاب طبيعي[2] "  اثر بدوی چارلز داروين در موضوع تكامل بود. همچنين يكصدو پنجاهمين سالگرد حفر اولين چاه تجاری نفت و اين كشف سِر جان تيندال[3]  كه دی اكسيد كربن تشعشعات مادون قرمز را جذب مي‌كند موضوع سخنرانيها بود؛ جذب تشعشعات مادون قرمز توسط دی اكسيد كربن عامل اصلی تأثير گلخانه‌ای است و از طريق آن گرمای خورشيد در جوّ زمين به تله می‌افتد.

انجمن آمريكايی پيشرفت علم كه در سال 1848 تأسيس يافت، سازمانی غيرانتفاعی است كه رسالت آن "توسعه‌  دانش و خدمت به جامعه" از طريق طرحهايی در زمينه‌ خط مشی علمی، برنامه‌های بين المللی و آموزش است.

علم و دولت

رئيس موقت AAAS، جيمز مك كارتی[4] ، متخصص اقيانوس نگاری از دانشگاه هاروارد، با بحث دربارۀ خط مشی علمی در طی دوره‌های بحران، اين نشست را افتتاح نمود.

مك كارتی گفت كه رئيس جمهور آمريكا، آبراهام لينكلن، در اواسط قرن نوزدهم ارزش علم را برای اقتصاد حتی در دل يك بحران سهمناك تشخيص داد. در طی جنگ داخلی آمريكا، همچنانكه جنگ بين ايالتهای شمالی و جنوبی اين كشور را دچار آشفتگی و آشوب كرد، لينكلن به منظور وارد كردن پيشرفته‌ترين فناوريهای كشاورزی از اروپا به مزارع آمريكا، وزارت كشاورزی را تأسيس نمود و قانون اهدای  زمين دانشگاهی[5]  را به منظور حمايت از آموزش عالی امضا نمود.

مك كارتی آن وضعيت را با بحران مالي كنونی در جهان قياس كرد و از رهبران خواست تا در قلب كسادی اقتصاد، از علم و فناوری حمايت نمايند. مك كارتی گفت كه لينكلن تنها رئيس جمهور آمريكا بود كه دارای گواهی ثبت اختراع بود كه اين می‌تواند مبيِّن احترام زياد وی به علم باشد. اختراع ماشينهای شناور هيچ وقت عملی نشد.

معاون رئيس جمهور سابق، ال گور، برنده‌  جايزه‌  نوبل و از طرفداران برجسته مقابله ‌با گرم شدن كره زمين، روز بعد در اين نشست به سخنرانی پرداخت. ال گور دانشمندان را تشويق كرد كه در زمينۀ تغيير آب و هوا سخن بگويند و عموم مردم را آموزش دهند. ال گور گفت: "ما كشمكش سياسی شديدی داريم كه واقعيت موجود درباره‌  وضعيتمان را به گوش همه برسانيم".

تكامل، داروين، و DNA انسان نئاندرتال

در یک گردهمایی سالانه، دانشمندان علوم در باره تحول میکربی باکتری، مانند اینها، در سایه دستاوردهای جدید بحث می کنند.

بيشتر اين نشست بر موضوع تكامل تأكيد داشت و شامل سخنرانيهايی توسط زيست شناسان تكاملی، سيان كارول[6]   و اسوانته پابو[7]  ، می‌شد.

 كارول، استاد زيست شناسی مولكولی و ژنتيك در دانشگاه ويسكانسين، از نظريه‌  تكامل از طریق انتخاب طبيعی تصويری تاريخی ارائه نمود و اينگونه نتيجه گيری كرد كه ما در عصر طلايی زيست شناسی تكاملی زندگی می‌كنيم.

يك قرن و نيم پيش، اين حوزه تحت تسلط طبيعت گرايانی مانند داروين و آلفرد والاس[8]   قرار داشت كه تفاوتهای عميق بين گياهان و شكل بدن جانوران را با آزمايش گونه‌ها و فسيلهای جنوب آمريكا و مجمع الجزاير مالای، مستند ساختند. كارول اظهار داشت كه امروزه دانشمندان در حال آزمايش دی. ان. ای های ميكروسكوپی و مرتب ساختن كل ژنهای حيوانات می باشند تا از اين طريق به چگونگی تكامل يافتن گونه‌های جديد و متمايز باقی ماندن گونه‌های مشابه پی ببرند. 

برای مقابله با این نقطه نظر، پابو كه در اصل اهل سوئد است اما هم اينك رئيس بخش ژنتيك مؤسسه  انسان شناسی ماكس پلانك در لايبزيگ آلمان می‌باشد، درباره‌ تلاشهايش برای مرتب سازی كل ژنهای انسان اوليه، يعنی آن نوع انسانی كه تقريباً در 30000 سال قبل منقرض شده است، گفتگو كرد. با فايق آمدن بر مشكلات مربوط به فاسد شدن نمونه،  پابو و همكارانش قصد داشته‌اند DNA كافی را از فسيلهای انسان اوليه استخراج نمايند تا اكثر اين ژنها را بطور صحيح مرتب نمايند. پابو گفت كه فناوری جديد شركتهای خصوصی علوم حياتی 454[9]   و ايلومينا[10]   برای اين طرح ضروری بودند.

در ضمن، در سوی ديگر درخت حيات، دانشمندان اين موضوع را كه كار داروين چگونه می‌تواند برای ميكروبها به كار رود– يعنی ارگانيسم‌های ميكروسكوپی مانند باكتريها كه داروين به سبب محدوديتهای فناوری نمی‌توانست آنها را مطالعه نمايد-  بحث و گفتگو كردند.

نورمن پِيس[11]  ، استاد دانشگاه كلورادو در بولدِر، درباره‌  اين موضوع بحث و گفتگو كرد كه رديفهای ژنی چگونه تصوير ميكروبها را در كتابها تغيير داده‌اند. دانشمندان بطور سنتی حيات را به دو دسته تقسيم كرده‌اند: يوكاريوتها[12]  ، گونه‌هايی كه سلولهای آنها محتوی يك هسته ‌يعنی كيسه‌‌  داخلی نگهدارنده‌ DNA است؛ و پروكاريوتها[13]  ، يعنی ارگانيسمهايی كه هيچ هسته‌ای ندارند.

پيس اينطور استدلال كرد كه  پروكاريوت اصطلاحی است كه "از نظر علمی موجّه نيست" زيرا ارگانيسمها را بر اساس آنچه كه ندارند (هسته) تعريف می‌كند. او طرفدار اين است كه كتابها بازنگاری شوند و آنها ميكروب خوانده شوند و در بحث درباره‌  تكامل عملكردی از اصطلاحات علمی تری مانند  آركايی[14]   (سلسله‌ای از باكتريهای باستانی) استفاده شود.

اين پندار كه ميكروبها به روش رديفی به يوكاريوتها تبديل می‌شوند، يعنی ديدگاهی كه هنوز در كتابهای درسی غالب است،  نيز تغيير يافته است. به نظر  پيس، تحليل DNA نشان داده است كه يوكاريوتها "قدمتی به اندازه‌ حيات دارند" و همراه با ميكروبها متكامل شده‌اند.

براي اطلاعات بيشتر درباره‌ نشست انجمن آمريكايی پيشرفت علم، به مدخلهای وبلاگ نويسنده ‌درباره‌  اين رخداد در آدرس زير نگاه كنيد:
Science Planet

1 . American Association for the Advancement of Science  (AAAS)
2 . On the Origin of Species by Means of Natural Selection
3  . Sir John Tyndall
4  . James McCarthy
5  . Land Grant College Act
6  . Sean Carroll
7  . Svante Pääbo
8  . Alfred Wallace
9  . 454 Life Sciences
10  . Illumina
11  . Norman Pace
12  . eukaryotes
13  . prokaryotes
14  . archaea