01 آگوست 2008

کار کودکان در برزیل: مسئولیت های دولت

پاتریک دل وچیو مسئول امور کارگری وزارت خارجه ایالات متحده در سائوپولو، برزیل، است.

 

دولت و صنایع برزیل با حمایت سازمان های بین المللی و غیردولتی مصمم هستند تا کار کودکان در این کشور را ریشه کن کنند. یکی از این اقدامات، پرداخت حقوق به خانواده ها می باشد تا فرزندانشان را که در معرض خطر کار کودکان قرار دارند، به مدرسه بفرستند. سایر اقدامات شامل بازرسی و پیگیری اجرای قوانین مرتبط با کار کودکان در سطح ملی، و همچنین برنامه هایی در بخش هایی خاص از اقتصاد و برخی صنایع برزیل می باشد.

 

خبر ناخوشایند در مورد کار کودکان در برزیل این است که این موضوع همچنان به عنوان یک حقیقت ناگوار ادامه دارد. در حدود چهار میلیون کودک 5 تا 17 ساله در برزیل کار می کنند. طبق برآوردهای صندوق کودکان سازمان ملل (یونیسف)، در سال 2003  در حدود هفت درصد از کودکان 5 تا 14 ساله در برزیل کار می کردند.

 

اما خبر بسیار خوشایند در مورد کار کودکان در برزیل این است که طی 11 سال گذشته، با تلاش های گسترده ای که توسط دولت این کشور، سازمان بین المللی کار (ILO)(1)، تجار و کمپانی های منطقه ای، و سازمان های غیردولتی صورت گرفته است، تعداد کودکان شاغل در برزیل 50 درصد کاهش یافته است.

 

طرح های دولت فدرال

 

برزیل از دهه 1990  تلاش های گسترده ای را برای ریشه کن کردن کار کودکان انجام داده است. فرناندو هنریکو کاردوسو، رییس جمهور پیشین برزیل، بلافاصله پس از تصدی ریاست جمهوری، در ژانویه 1995 کار کودکان را عملی منفور و ناقض حقوق بشر اعلام کرد. او گفت هدف دولت او انجام هر اقدام ممکنی برای ریشه کن کردن کار کودکان است، و به صراحت اعلام کرد که برزیل هیچ بهانه و توجیهی برای این موضوع نخواهد داشت.

 

در سال 1996  دولت کاردوسو اقدام مهمی را انجام داد: آغاز طرح بولسا- اسکولا “bolsa”، یا پرداخت حقوق به خانواده ها برای مدرسه. این برنامه که هدف از آن فرستادن کودکانی که در معرض خطر کار کودکان قرار دارند به مدرسه می باشد، به خانواده های فقیر برای هر فرزند آنها که در سن مدرسه می باشد، حقوق کمی پرداخت می کند. خانواده ها تنها در صورتی که مدرسه حضور فرزندانشان در کلاس ها را تایید کند، این حقوق را دریافت خواهند کرد. مدیریت این برنامه بر عهده دولت های محلی برزیل در 27 ایالت این کشور می باشد.

 

پرزیدنت لوییس ایناسیو "لولا" دا سیلوا، پس از تصدی ریاست جمهوری در سال 2003، برنامه بولسا را در کنار پرداخت کمک های رفاهی دیگر به خانواده های نیازمند ادامه داد.

 

یک اقدام مهم دیگر دولت فدرال، افزایش بازرسی ها به منظور کشف موارد کار کودکان بوده است. وزارت کار برزیل مقرر کرده است که هر دفتر منطقه ای این وزارتخانه باید دارای   یک واحد بازرسی برای کار کودکان باشد. علاوه بر این، این وزارتخانه در حال ایجاد یک نیروی عملیاتی ویژه برای مبارزه با کار کودکان می باشد که شامل یک واحد ویژه بازرسان برای پیگیری موارد شکایت در مورد کار کودکان است.

 

انجمن ملی جلوگیری از کار کودکان (FNPETI)(2) نیز یکی دیگر از اقدامات دولت برای مبارزه با کار کودکان به شمار می رود. این انجمن که در سال 1994 تاسیس شد، در سال 1999  یک شبکه ملی برای ریشه کن کردن کار کودکان و همچنین انجمن هایی جداگانه برای هر یک از 27 ایالت برزیل ایجاد کرد. انجمن ملی جلوگیری از کار کودکان دربرگیرنده این 27 انجمن، و 48 سازمان دیگر شامل انجمن های تجاری و اقتصادی، اتحادیه های تجاری، سازمان بین المللی کار، سازمان های مختلف که مسئولیت اجرای قوانین مرتبط با کار کودکان را بر عهده داشته و موارد نقض این قوانین را تعقیب می کنند، و سازمان های غیردولتی که با کار کودکان مبارزه می کنند، می باشد.

 

برخی از دستاوردهای انجمن ملی جلوگیری از کار کودکان شامل موارد زیر هستند:

 

• این انجمن استراتژی هایی را برای مداخله در مواردی که کار کودکان وجود دارد، وضع کرده است. اقدام این انجمن برای ممانعت از کار کودکان در محیط کاری خطرناک و غیربهداشتی تولید زغال چوب در ایالت ماتو گراسو دو سول، الگویی برای برنامه های مشابه در سرتاسر کشور برزیل بوده است. به عنوان مثال، برنامه توسعه یافته روزانه ماتو گراسو دو سول، به طور موفقیت آمیزی امکان حضور کودکان در مدرسه و سایر فعالیت ها را فراهم کرده  و آنها را از محیط کاری تولید زغال چوب دور نگاه می دارد.

 

• این انجمن به توسعه برنامه دولت برای ریشه کن کردن کار کودکان (PETI)(3) کمک کرده است.

 

• این انجمن مذاکرات موفقیت آمیزی برای تصویب معاهده 138 سازمان بین المللی کار، در ارتباط با حداقل سن کارگران، و معاهده 182 سازمان بین المللی کار، در ارتباط با بدترین انواع کارکودکان، توسط برزیل انجام داد.

 

• این انجمن پیش نویس "پارامترهای تدوین یک سیاست ملی برای مبارزه با کار کودکان" را تهیه کرد، که این پیش نویس تبدیل به زیربنای سیاست ملی برزیل شد.

 

• این انجمن به عنوان یکی از بنیانگذاران کمیسیون ملی ریشه کنی کار کودکان (CONAETI)(4)، در ایجاد برنامه ای ملی برای ریشه کن کردن کار کودکان و محافظت از کارگران نوجوان مشارکت داشته است.

 

در سپتامبر 2002، دولت فدرال با صدور حکمی کمیسیون ملی ریشه کنی کار کودکان را تاسیس کرد. وظیفه این کمیسیون حصول اطمینان از اجرای معاهدات 138 و 182 سازمان بین المللی کار توسط برزیل، و ایجاد برنامه ای ملی برای ریشه کن کردن کار کودکان می باشد. این کمیسیون شامل نمایندگانی از وزارتخانه های دولتی مرتبط، سازمان بین المللی کار، یونیسف، گروه های کارگری، و انجمن های برجسته صنعتی، اقتصادی، و کشاورزی می باشد. اولین جلسه این کمیسیون در مارس 2003 تشکیل شد، و از آن زمان به بعد جلسات آن به طور مرتب ادامه دارد.

 

این کمیسیون پیش نویس برنامه ای جامع و همه جانبه را تهیه کرده  و در حال اجرای آن است. این برنامه دربرگیرنده تمامی جنبه های کار کودکان مانند بهداشت، مبارزه با استفاده از مواد مخدر، تعلیم، آموزش و پرورش، و ایجاد آگاهی عمومی است. کمیسیون ملی ریشه کنی کار کودکان دارای اعضای گوناگون و گسترده  مورد نیاز برای اجرای موفقیت آمیز این برنامه می باشد.

 

نقش سازمان بین المللی کار

 

سازمان بین المللی کار با همکاری آژانس های مختلف و سازمان های غیردولتی برزیل، نقشی پیشرو در تلاش های انجام شده به منظور ریشه کن کردن کار کودکان در برزیل دارد. طی  دهه 1990، سازمان بین المللی کار در چهارچوب برنامه بین المللی خود به منظور ریشه کن کردن کار کودکان (IPEC)(5)، پروژه های مختلفی را اجرا کرد که هزینه بسیاری از آنها توسط وزارت کار ایالات متحده تامین شده بود.

 

برنامه سازمان بین المللی کار شامل پروژه هایی در ریو گرانده دو سول برای مبارزه با کار کودکان در صنعت کفش، اقدامات ذکرشده در بالا در ماتو گراسو دو سول برای جلوگیری از کار کودکان در تولید زغال چوب، و پروژه های متعدد دیگر در بخش های مختلف کشاورزی بوده است.

 

در سال 2002، سازمان بین المللی کار برای تهیه اولین آمار خانه به خانه در مورد کار کودکان در برزیل، با موسسه آمار و جمعیت برزیل همکاری کرد. این پروژه بر اساس آمارگیری از 100,000 خانوار، در اجرای برنامه سازمان بین المللی کار به نام برنامه اطلاعات آماری و نظارت بر کار کودکان SIMPOC))(6) برای ارزیابی حجم کار کودکان مورد استفاده قرار گرفت.

 

علاوه بر این، سازمان بین المللی کار برای کاهش کار کودکان در داخل منازل نیز با وزارت کار برزیل و برنامه هایی که هزینه آنها توسط وزارت کار ایالات متحده تامین شده بود، همکاری کرد. این برنامه در کاهش کلی موارد کار کودکان در برزیل بسیار موفقیت آمیز بوده است.

 

نقش سازمان های غیردولتی

 

سازمان های غیردولتی متعددی در موفقیت های برزیل نقش داشته اند. بنیاد ABRINQ، که نماینده تولیدکنندگان اسباب بازی می باشد، به طور موفقیت آمیزی برای اجرای اصول اخلاقی در صنایع، شامل بسیاری از صنایع کلیدی برزیل مانند تولیدکنندگان اتومبیل، فولاد، کفش، مرکبات، و شکر اقدام کرده است. محصولات کمپانی هایی که این اصول را رعایت کنند، دارای آرم ABRINQ خواهد بود، که تایید کننده این موضوع است که در تولید این محصولات از کودکان کارگر استفاده نشده است.

 

ABRINQ  خصوصاً در زمینه تشویق تولیدکنندگان برزیلی برای پذیرش مسئولیت در مورد کل زنجیره تولید آنها موفق بوده است. بدین ترتیب، کمپانی ها نه تنها خود نباید از کار کودکان استفاده کنند، بلکه باید اطمینان حاصل کنند که در تولید و تهیه مواد مورد نیاز آنها نیز از کار کودکان استفاده نشده است. تاکید بر همکاری داوطلبانه در قانع ساختن کمپانی ها برای نظارت بر عدم وجود کار کودکان در خط تولید خود بسیار موفقیت آمیز بوده است.

 

یک نمونه برجسته از این مورد را می توان در شهر فرانکا، در شمال ایالت سائوپولو مشاهده کرد. فرانکا از دیرباز مرکز تولید کفش در برزیل بوده است. گرچه کارخانه های تولید کفش  این شهر، که برای کمپانی های بزرگ آمریکایی کفش تولید می کنند، از کار کودکان استفاده نمی کنند، اما برخی از تهیه کنندگان مواد اولیه کفش، از کودکان برای چسباندن قطعات کفش به یکدیگر استفاده می کردند. تولیدکنندگان کفش با تبلیغ در سطح شهر، یک موسسه حمایت از کودکان را تاسیس کردند، که این موسسه برنامه های متعددی را برای جلوگیری از کار کودکان اجرا می کرد. اکنون کودکان شهر فرانکا نه تنها به مدرسه می روند، بلکه در ساعات پس از مدرسه نیز در برنامه های مختلف فرهنگی، موسیقی، و ورزشی شرکت می کنند.

 

در کل، گرچه برزیل کار کودکان را ریشه کن نکرده است، اما پیشرفت های چشمگیری در مبارزه با این پدیده داشته است. و جامعه برزیل به ادامه این مبارزه متعهد می باشد.

 

 

1.         International Labor Organization (ILO)

2.         National Forum for the Prevention of Child Labor (FNPETI)

3.         Eradication of Child Labor (PETI)

4.         National Commission for the Eradication of Child Labor (CONAETI)

5.         International Program to Eliminate Child Labor (IPEC)

6.         Statistical Information and Monitoring Program on Child Labor (SIMPOC)