19 می 2009

بر اساس گزارش، آزادی مطبوعات در روسیه در سراشیبی سقوط قرار دارد

بر اساس گزارش رسانه ای، كرملین، محدودیت ها را در مورد خبرنگاران و اینترنت گسترش میدهد

لیا داو
عضو هیئت تحریریه

واشنگتن- بر اساس گزارش جدیدی از سوی خانۀ آزادی ، محدودیت های رو به رشد بر مطبوعات چاپی و الكترونیكی در روسیه، یادآور كنترل شدید كرملین بر رسانه ها در طی دوران حكومت شوروی سابق است.

طبق این گزارش، "به سبب تكیه كرملین بر سبك مدیریت رسانهای شوروی سابق به منظور تاثیر گذاری حساس سیاسی و نیز سر باز زدن از مسئولیت در قبال فساد گسترده و خشونت سیاسی، روند آزادی رسانه در سال 2008 به سقوط خود ادامه داد".

خانه آزادی، سازمان غیرانتفاعی آمریكایی در حدود 70 سال قدمت با هدف پژوهش در زمینه دموكراسی و حقوق بشر است، که در اول ماه مه آخرین گزارش خود را منتشر نمود و در آن این گونه نتیجه گیری كرده است كه آزادی مطبوعات در سطح جهان، در حال كاهش است. بیشترین كاهش آزادی مطبوعات در روسیه و دیگر جمهوری های شوروی سابق متمركز است كه نشانگر وضعیتی است كه گزارش مذكور آن را "بسته شدن پیوسته فضای رسانهای كه قبلا بسیار آزادتر بود" نامیده است.

 این گزارش می گوید كه فشار قانونی و تلاش ها برای كنترل رسانههای رادیو و تلویزیونی، چشم اندازی سیاسی را ایجاد نموده است كه به توانایی شهروندان روسی در جهت انتخاب های آگاهانه لطمه زده است.

علی رغم تمهیدات قانون اساسی روسیه در جهت حفظ آزادی مطبوعات، گزارش مذكور شواهدی از خودسانسوری از سوی روزنامه نگاران را ارائه میدهد؛ این روزنامه نگاران تلاش می كنند تا از مجازات شدن به شكل های آزار و اذیت فیزیكی و غیره پرهیز نمایند. تحت فشار قرار گرفتن سازمان های مستقل رسانهای از سوی قانون گذاران، و ناتوانی دستگاه قضایی "سازش پذیر" در جهت حفاظت از روزنامه نگاران، عواملی هستند كه به كرملین اجازه می دهد تا بر رسانهها سیطره و كنترل داشته باشد.

در این گزارش گفته شده است كه "كرملین از نظام حقوق كیفری سیاست زده و فاسد این كشور به منظور آزار و اذیت و پیگرد معدود روزنامه نگاران مستقل باقی ماندهای كه جسارت انتقاد از سوء استفادههای گستردۀ مقام های این كشور را دارند، استفاده كرده است".

بر اساس این گزارش، 16 چهرۀ رسانهای شامل نووایا گازتا ، روزنامه نگار آنا پولیتكوفسكایا  ، مدیر تارنمای مخالف دولت ingushetiya.ru ماگومد هیولویف ، و خبرنگار تارملان آلیشایوف  به خاطر تلاش در جهت افشای نقض حقوق بشر و فساد، كشته شده اند.

این گزارش می افزاید كه خبرنگاران اینترنتی و وبلاگ نویسان نیز مورد آزار و اذیت قرار گرفته اند.

خانه آزادی در ماه مارس گزارشی را با عنوان "آزادی در شبكه: ارزیابی جهانی اینترنت و رسانۀ دیجیتال " منتشر ساخت كه در آن محیط اینترنتی را در 15 كشور شامل روسیه، چین، هند و انگلستان مورد تحلیل قرار داد. این گزارش، به روسیه رتبۀ "تا اندازهای آزاد" داد و بیان نمود كه هرچند در این كشور هیچ گونه مورد "قابل ملاحظهای" از انسداد فنی یا فیلتر كردن تارنماها وجود ندارد اما مسئولان این كشور به نحو فزایندهای مشغول حذف عمدی مطالب میباشند و وبلاگ نویسان نه تنها در معرض هكرها قرار گرفته اند بلكه با خشونت فیزیكی و پیگرد قانونی نیز مواجه می باشند.

در گزارش ماه مارس گفته شده است كه "هرچند قانون اساسی [روسیه] حق آزادی بیان را اعطا كرده است، اما هیچ قانون خاصی برای حفظ روش های اینترنتی بیان عقیده وجود ندارد و حتی تعهدات قانونی نیز معمولا نقض میشوند".

خانه آزادی می گوید كه قبل از انتخابات مجلس، 10 وبلاگ نویس معروف از سوی عوامل سیاسی وابسته به حكومت، هدف قرار گرفته اند.

این گزارش اضافه کرده كه "وبلاگ ها خراب و نابود شده اند. حملات دی. دو. اِس  ، به ابزار قدرتمند دیگری برای نفوذ مخفیانۀ كرملین تبدیل شده است".

هرچند شواهد مناسبی مبنی بر موارد انسداد تارنماها در دست نیست، اما آزار و تهدید تلفنی بسیار رایج و گسترده می باشد.

"سازمان های امنیتی، كرملین و مقام های حكومتی منطقهای به صاحبان [تارنماها]، افراد ذی نفع و هر فرد مسئول دیگر تلفن می کنند تا مطالبی را كه مورد پسندشان نیست ،حذف نمایند و اطمینان دهند كه این كار بار دیگر تكرار نمیشود".

 بعد از این تماس های تلفنی، ویراستاران و مدیران تارنماها بیشتر مستعد خودسانسوری میشوند. یكی از این ویراستاران توضیح داد كه شركتش روزانه در حدود 100 درخواست برای "پاك كردن" مطالبی كه ملی گرا یا ضد حكومتی است، دریافت میكند.

گزارش های خانه آزادی درباره "آزادی اینترنت" و "آزادی مطبوعات" در تارنمای این سازمان قابل دسترس است.