04 جون 2007
تاریخ شناس فیلم، مستندهایی در مورد طرح مارشال را در اروپا نمایش می دهد
Vince Crawleyنویسنده: وینس کراولی
عضو هیئت تحریریه یو. اِس. اینفو
واشنگتن – طرح مارشال، که 60 سال پیش اعلام شد، کمکهای عظیمی را از جانب آمریکا برای بازسازی اروپا سرازیر کرد، تقویت روحیۀ قابل توجهی برای این قارۀ جنگ زده فراهم کرد، و به پایه گذاری اتحاد اروپا کمک کرد.
تاریخ دانان و شخصیتهای علمی می گویند که بدون کمک 13 میلیارد دلاری طرح مارشال، معلوم نیست که سیاستهای اروپا به چه سمتی پیش می رفتند. آنچه که روشن است این است که اروپای مدرن – تا حدودی به خاطر طرح مارشال – شریکی نزدیک برای ایالات متحده در آوردن بهداشت، تحصیلات و اشتغال به سایر نقاط حهان است.
ساندرا شولبرگ فیلم سازی است که در حال حاضر با حمایت وزارت امور خارجه در حال سفر به اطراف اروپا است تا فیلمهای تاریخی که در اواخر دهۀ 1940 برای تبلیغ طرح مارشال ساخته شده اند را نمایش دهد. او گفت که "نظریه ای که پشت این طرح وجود داشت" این بود که "شرکا تقویت شوند" و "به دیگران احترام گذاشته شود." شولبرگ هنگامی که پدرش رییس بخش فیلم طرح مارشال بود در پاریس به دنیا آمد.
ایالات متحده با اعلام طرح مارشال این پیام را فرستاد که بر خلاف سه دهۀ قبل در پایان جنگ جهانی اول، این کشور دوباره انزوا اختیار نخواهد کرد. هرچند، طرح مارشال به جای اینکه یک برنامۀ تامین اجتماعی باشد، دارای عوامل مهم مشارکت بود، برای مثال از کشورهای شرکت کنند می خواست که به اندازۀ کمک آمریکا، از پول ملی شان در این طرح خرج کنند. شولبرگ گفت که اروپایی ها با طرح مارشال تشویق شدند که "با یک صدای واحد" سخن بگویند و با یکدیگر در طرحی منطقه ای همکاری کنند که تایید ایالات متحده را به دست آورد.
جورج مارشال، وزیر امور خارجۀ ایالات متحده، در 5 ژوئن 1947، در سخنرانی ای در دانشگاه هاروارد در ماساچوست برنامۀ بازسازی اروپا (ERP) را اعلام کرد.
ادوینا کمپبل، دانش پژوه و تارخ شناس نیروی هوایی آمریکا، گفت که پرسیدن سؤالهای "اگر چنین می شد" در مورد رویدادهای تاریخی همواره مشکل است. کمپبل در اول ژوئن در یک بحث اینترنتی که توسط وزارت امور خارجه حمایت می شد گفت: "البته می شود اینطور فرض کرد که حتی بدون ERP هم اروپا تقریباً همان شکلی را می داشت که امروزه دارد." وی افزود: "چرا که ممکن است که صدمه دریافت نکردن حمایت سیاسی و اقتصادی از جانب ایالات متحده منجر به ایجاد گزینه های مؤثر دیگری می شد."
هرچند، او گفت: "همچنین این امکان وجود دارد که سناریویی بسیار منفی بسازیم که در آن، اروپای پس از جنگ جهانی دوم در همان مسیر آشوب سیاسی و اقتصادی می افتاد که پس از جنگ جهانی اول روی داد." این چیزی است که رهبران اروپا و آمریکا در اواخر دهۀ 1940 از آن وحشت داشتند و من با ارزیابی آنها موافق هستم."
کمپبل گفت که در ده های 1920 و 1930، هرج و مرج سیاسی و اقتصادی منجر به فاشیسم و نازیسم شد و در اواخر دهۀ 1940 "ترسی واقع بینانه" وجود داشت که این آشوب "ممکن است که به کمونیسم تحت سیطرۀ شوروی" در اروپا منجر شود. کمپبل استاد مطالعات امنیت ملی در دانشکدۀ فرماندهی و ستاد دانشگاه هوایی در پایگاه هوایی مکسول در آلاباما و همچنین استاد برجستۀ مهمان در موسسۀ سیاست بین المللی کینگز کالج در لندن است.
کمپبل گفت که یک استاد آلمانی نقش آمریکا در بازسازی پس از جنگ را به عنوان "قابلۀ اروپا" توصیف کرده است. کمپبل گفت: "هنگامی که زاییدن پیچیده و مشکل است، یک قابلۀ خوب و مؤثر حیاتی است -- طرح مارشال یکی از خلاقانه ترین کارهایی بود که قابلۀ آمریکایی 60 سال پیش انجام داد."
شولبرگ سه سال است که به اطراف آمریکا و اروپا سفر می کند و گزیده ای از مستندهای کوتاه و فیلمهای داستانی را نمایش می دهد که 60 سال پیش به منظور توضیح دادن طرح مارشال به بینندگان اروپایی ساخته شده اند. از سال 1948 تا 1954 تقریباً 300 فیلم ساخته شدند تا طرح مارشال و فلسفۀ همکاری اروپاییان برای ایجاد رونق و ثبات سیاسی را توضیح دهند.
شولبرگ گفت: "چیزی که در مورد این فیلمها جالب است آن است که آنها توسط افرادی ساخته شده اند که به شدت با استعداد بودند و آزادی بسیاری نیز به آنها داده شده بود." این فیلمها که توسط کشورهای اروپایی تامین مالی شده بودند، معمولاً توسط کارگردانان اروپایی ساخته شدند و به چندین زبان پخش شدند. این فیلمها که توسط میلیونها نفر دیده شدند، کمک کردند که ایدۀ اروپایی متحد که خودش را دوباره در می یابد، به تصویر کشیده شود. برای مثال، در فیلمی به نام من و آقای مارشال یک معدنچی آلمانی صحبت می کند و توضیح می دهد که چگونه طرح مارشال صنعت ذعال سنگ را احیا می کند. فیلم دیگری به نام داستان کولا، قصۀ یک پسر یونانی را تعریف می کند که با یک الاغ مزرعه که در قالب طرح مارشال از آمریکا به کشور او فرستاده شده است دوست می شود.
شولبرگ گفت که این فیلمها معمولاً از تبلیغات شدید دوری می کنند. اروپایی ها در دهۀ 1940 سالها با فیلمهای تبلیغاتی نازیها زندگی کرده بودند و فیلمهای مارشال همچنین با تلاشی از جانب شوروی رقابت می کردند که منابع مالی خوبی در اختیار داشت و تلاش می کرد که اروپاییان را متقاعد کند که طرح مارشال نمایندۀ امپریالیسم اقتصادی آمریکا است.
شولبرگ گفت که این فیلمها با "ترغیب و تشویق آرام" منظورشان را می رسانند و "درسهایی ابدی در دیپلماسی بین المللی" هستند. این فیلمها در دسترس عموم هستند ولی تا سالهای اخیر عمدتاً فراموش شده بودند. در سال 2004 شولبرگ به برنامه ریزی پخش 40 فیلم طرح مارشال در جشنوارۀ فیلم برلین کمک کرد. از آن زمان تاکنون، او به اطراف آمریکا و اروپا سفر می کند و نام برنامه اش "تبلیغ دموکراسی" است.
رونوشت گفتگوی اینترنتی کمبل در مورد طرح مارشال در ایستگاه گفتگوهای اینترنتی تارنمای وزارت امور خارجه در دسترس است. اطلاعات بیشتری درباره گفتگوهای آتی نیز در این تارنما موجود است.
http://usinfo.state.gov/usinfo/USINFO/Products/Webchats/campbell_01_jun_2007.html/a>