29 سپتامبر 2008

رای دهندگان آمریکایی در 4 نوامبر گسترۀ وسیعی از مسائل خواهند پرداخت

اقدام مستقیم از طریق ابتکارات و رفراندوم در انتخابات ایالات متحده امری عادی است

میشل آستین
Staff writer

واشنگتن – هنگامی که رای دهندگان آمریکایی راهی باجه های رای گیری می شوند، معمولا تنها رهبران آینده شان را انتخاب نمی کنند. بسیاری از آنها همچنین به گستره ای از مسائل بها می دهند، منجمله اینکه مالیاتهایشان چگونه مصرف می شوند و یا اینکه قانون اساسی ایالتشان چه حقوقی را تضمین می کند.

برنامه های رای گیری، منجمله ابتکارات و رفراندومها، به رای دهندگان این فرصت را می دهند که قوانین را تصویب و یا رد کنند، از قوانین پیشنهادی حمایت کنند، تعیین کنند که بودجه چگونه تهیه و یا خرج شود و اصلاحیه های قانون اساسی ایالتی را تایید و یا رد کنند.

به گفتۀ موسسۀ ابتکارات و رفراندومها، که بخشی از دانشکدۀ حقوق گولد در دانشگاه کالیفرنیای جنوبی است، تا میانۀ ماه سپتامبر رای دهندگان 33 ایالت قرار است که در 139 برنامۀ رای گیری شرکت کنند. این عدد احتمالا با نزدیک شدن روز انتخابات دستخوش تغییراتی جزیی خواهد شد ولی تقریبا با اطمینان می توان گفت که در سال 2008 تعداد برنامه های رای گیری از سالهای 2004 و 2006 کمتر خواهد بود.

معمول ترین نوع برنامه های رای گیری ابتکارات هستند که در 24 ایالت قانونی می باشند. شهروندان در مورد پیشنهادهایی که دارای حداقل تعداد امضای لازم باشند رای می دهند. در برخی از این ایالتها عریضه های درخواستی مردم ابتدا به مجلس قانون گزاری ایالتی می رود و در آنجا آنها می توانند تصمیم بگیرند که در مورد آن اقدام کنند یا اینکه آن را به رای مردم واگذار کنند.

هر ایالت در مورد اینکه برنامه های رای گیری چگونه در برابر رای دهندگان قرار می گیرند قوانین خاص خودش را دارد ولی عوامل زیادی در این فرآیند وجود دارند که در همۀ ایالتها مشابه هستند. برای مثال، هر ایالت خواهان یک حد نصاب امضا برای عریضه ها است تا واجد شرایط به رای گذاشته شدن باشند. حد نصاب لازم معمولا بر اساس درصد آرایی که در آخرین انتخابات به فرماندار داده شده اند محاسبه می شود.

بنا به گفتۀ این موسسه، از سال 1904 تا 2007 حدود 2,236 ابتکار در ایالات به رای گذاشته شدند؛ 41 درصد آنها توسط رای دهندگان تصویب شدند. در ایالات متحده هیچ قانونی برای برنامه های رای گیری در سطح ملی وجود ندارد.

برنامه هایی که در سال 2008 برای تصویب به رای دهندگان ارائه می شوند گسترۀ وسیعی از مسائل را پوشش می دهند، منجمله تامین مالی پروژه های ایالتی، تغییر استانداردهای آموزشی و تاسیس بخت آزمایی.

برنامه های رای گیری معمولا می توانند شاخص خوبی از این امر باشند که رای دهندگان در مورد یک مسالۀ خاص چه نظری دارند. اگر پشتیبانی از یک مساله قوی تر از حد انتظار باشد، قانون گزاران ایالتی و ملی به آن توجه می کنند. از آنجایی که ابتکارها می توانند توجه مردم در سطح ملی را به خود جلب کنند، برخی گروهها ممکن است یک به این امید به دنبال اجرای یک ابتکار رای گیری باشند که کنگره و یا قوۀ قضاییه را به اقدام در این زمینه تشویق کنند.

تاثیرات بالقوه در داکوتای جنوبی و کالیفرنیا

یک نمونه از چنین برنامه هایی را می توان در برنامۀ ابتکار 11 در داکوتای جنوبی دید که به دنبال ممنوع ساختن سقط جنین به جز در موارد تجاوز به عنف و یا تهدید سلامتی مادر است. در سال 1974 دادگاه عالی ایالات متحده سقط جنین را عملا قانونی ساخت. برخی فعالان مخالف سقط جنین اعتقاد دارند که دادگاه عالی باید لغو این حکم را مد نظر قرار دهد. برای این کار، دادگاه به یک پرونده برای بررسی نیاز دارد.

در سال 2006 مجلس داکوتای جنوبی قانونی را تصویب کرد که سقط جنین را ممنوع می ساخت ولی شهروندان امضای کافی برای درخواست رفراندومی که این ممنوعیت را لغو می کرد جمع آوری کردند. فعالان مخالف و موافق سقط جنین از سراسر کشور وارد یک مبارزۀ داغ شدند؛ در نهایت شهروندان به نفع این رفراندوم رای دادند و این ممنوعیت را در داکوتای جنوبی لغو کردند. به گفتۀ این موسسه، یکی از دلایلی که شهروندان این قانون را لغو کردند این بود که هیچ استثنایی برای حاملگی هایی که ناشی از تجاوز به عنف بودند و یا سلامت مادر را تهدید می کردند قائل نمی شد.

امسال رای دهندگان داکوتای جنوبی به ممنوعیتی رای خواهند داد که شامل استثنا برای چنین موقعیتهایی می شود. اگر ابتکار 11 تصویب شود، که این موسسه می گوید احتمال آن وجود دارد، به احتمال قریب به یقین جانب فعالان موافق سقط جنین آن را از نظر قانونی مورد اعتراض قرار خواهند داد. این پرونده می تواند فرصتی برای دادگاه عالی فراهم کند تا قوانین سقط را مورد بررسی مجدد قرار دهد.

در 4 نوامبر رای هندگان کلرادو در مورد یک رای گیری مشابه تصمیم خواهند گرفت ولی این موسسه باور ندارد که این قانون در کلرادو تصویب شود.

یکی از شایع ترین مسائل مورد رای گیری در انتخابات اخیر مسالۀ ازدواج همجنس بازان است. 24 ایالت به نفع قوانینی که ازدواج را تنها میان یک مرد و یک زن تعریف می کند رای داده اند. تنها یک ایالت، آریزونا، چنین قانونی را رد کرده است ولی رای دهندگان آریزونا در روز انتخابات 2008 دوباره در این مورد رای خواهند داد.

قانونی که احتمالا بیشترین توجه را به خود جلب خواهد کرد پیشنهاد شماره 8 در کالیفرنیا است که از رای دهندگان می خواهد که قانون اساسی ایالت را اصلاح کنند تا ازدواج همجنس بازان ممنوع شود. در سال 2000 رای دهندگان به قانونی که ازدواج همجنس بازان را ممنوع می کرد رای مثبت دادند ولی قانون اساسی را تغییر ندادند. در ماه مه دادگاه عالی کالیفرنیا حکم  داد که این ممنوعیت نه تنها مغایر با قانون اساسی است، بلکه زوجهای همجنس حق ازدواج دارند.

در پی این حکم، کالیفرنیا به دومین ایالتی بدل شد که به همجنس بازان اجازۀ رای گیری می داد ولی اگر پیشنهاد شماره 8 تصویب شود این وضعیت می تواند تغییر کند. هرچند، این موسسه می گوید که طبق نظرسنجی ها احتمال تصویب شدن این پیشنهاد کم است.