15 سپتامبر 2009
تحصیلات بین المللی: راهی به سوی شهروند جهانی شدن
نوشتۀ آلن ای گودمن
ادامۀ تحصیلات در کشور خارجی، فرصت پرورش مهارت های کافی برای تبدیل شدن به شهروند شایسته و سازندۀ جهانی را در اختیار جوانان قرار می دهد. آلن ای گودمن رییس و مدیر اجرایی مؤسسۀ بین المللی تعلیم و تربیت است، برجسته ترین سازمان غیر انتفاعی در زمینۀ مبادلات تحصیلی بین المللی و گسترش آموزش.
این دیدگاه که مردم باید کوشش کرده وبه عنوان شهروندان جهانی فعالیت کنند، به میزان بی سابقه ای در دنیا مطرح گردیده است. در همه جا شاهد آن هستیم:
گروه مبارزه با فقر اوکسفام می گوید شهروند جهانی کسی است که نسبت به جهان وسیع تر آگاه باشد و... گوناگونی را محترم داشته و برای آن ارزش قائل شود.
هیلاری رادهم کلینتون، وزیر امور خارجه از فارغ التحصیلان سال 2009 درخواست کرد که " فرستادگان ویژۀ آرمان های ما باشند" و " به عنوان شهروندان سفیر، و با استفاده از زندگی شخصی و حرفه ای خود دست به ایجاد مشارکت های جهانی بزنند."
دولت چین برای بازی های المپیک پکن در سال 2008، این شعار را ارائه داد "یک جهان، یک آرزو".
مؤسسۀ تحصیلات بین المللی (IIE) که ادارۀ بیش از 250 برنامه را به عهده دارد و هر ساله موجب فراهم آوردن مبادلات آکادمیک و حرفه ای برای بیش از 20.000 شرکت کننده می شود. بسیاری از این برنامه ها کمک می کنند که دانشجویان بین المللی برای تحصیل به آمریکا وارد شوند. از میان شناخته شده ترین آن ها، برنامۀ فولبرایت است که بودجۀ آن از سوی دفتر امور تحصیلی و فرهنگی وزارت امور خارجه تأمین می شود. هدف از برنامۀ فولبرایت افزایش درک متقابل میان مردم آمریکا و سایر کشور ها است. از طریق این برنامه، مردم و طرز فکر آن ها متحول می گردد.
در جهانی که مدام در حال تغییر است، شهروند جهانی بودن مستلزم انطباق دائم با افکار و شرایط جدید است. به همین خاطر روند تحولی که دانشجویان خارجی به عنوان بخشی از تحصیل در آمریکا تجربه می کنند، حائز اهمیت است: این روند، آن ها را برای تغییرات مداومی که در مشاغل قرن بیست و یکم بدان نیاز است، آماده می سازد. به تازگی، فردی از فارغ التحصیلان فولبرایت موسوم به اس ام کریشنا ، به مقام وزارت امور خارجۀ هند رسید. مطبوعات او را به عنوان فردی معرفی کردند که بنگلور را تبدیل به کانون فن آوری هند کرده، و خاطر نشان ساختند که تحصیلات او در آمریکا نشانۀ کارایی او در راهبرد هند و مقابله با چالش های پیچیدۀ دیپلماتیک است. امروزه، فن آوری و مناسبات خارجی در هند در سطح بسیار متفاوتی با اواخر دهۀ 1950 و اوایل دهۀ1960، زمانی که کریشنا با استفاده از بورس تحصیلی فولبرایت آموزش می دید، در جریان است. با این حال، تحصیلات او در دانشگاه جورج واشنگتن و دانشگاه متدیست جنوبی ، نقشی اساسی در آماده سازی او جهت انطباق با چالش های معاصر داشته است.
با آمدن به ایالات متحده، دانشجویان فرصت ارزیابی مجدد عمیق ترین باور های خود را می یابند و می توانند از نزدیک با زمینۀ تحصیلی ای که بیش از بقیه مورد علاقه شان است، آشنا شوند. آن ها با کسب مهارت های مربوط به ارتباطات میان- فرهنگی که کارفرمایان امروز برای آن ارزش خاصی قائل هستند، و آشنایی عمیق تر با ارزش های خود و رسیدن به دید وسیع تری از جهان اطراف، به امتیازات اقتصادی و فکری دست پیدا می کنند. با لحاظ کردن جنبۀ "بین المللی" در تحصیلات، در سهمی که از تحصیلات عالی می بریم، تغییر بزرگی به وجود می آید. نه تنها بر آن چه فکر می کنیم تأثیر دارد، بلکه در انتخاب آن چه مطالعه و درموردش صحبت می کنیم و عملا در طرز فکر ما هم تأثیر گذار است. این امر به دوستی میان کشور ها کمک می کند و می تواند جهان را تبدیل به محیط کم خطرتری کند.
پرزیدنت باراک اوباما طی سخنرانی خود در قاهره، در ژوئن 2009، خاطر نشان کرد که تحصیلات و نوآوری، مسائل مطرح قرن بیست و یکم خواهند بود و به همین جهت، "ما برنامه های مبادله ای را توسعه، و تعداد بورس های تحصیلی را افزایش خواهیم داد، مانند همان برنامه ای که موجب ورود پدر من به ایالات متحده شد." او تحصیلات و مبادلات فرهنگی را دارای نقش مهمی در نزدیک کردن مردم جهان به یک دیگر می داند و می گوید، "من معتقد هستم که آمریکا این واقعیت را در خود دارد که صرف نظر از نژاد، مذهب، یا خاستگاه اجتماعی، همۀ ما آرزوهای مشترک داریم- آرزو داریم در صلح و امنیت زندگی کنیم؛ به تحصیلات دسترسی داشته و با شرافت کار کنیم؛ به خانواده، جامعه و خدای خود عشق بورزیم. ما همه در این امور مشترک هستیم. و این آروزی همۀ بشریت است."
ارتباط فرا مرزی
در حالی که بسیاری از دانشجویان بین المللی با منافع اقتصادی و فردی تحصیل در خارج آشنایی دارند، اما بسیاری هم نه به خاطر شهروندی جهانی، بلکه برای آشنایی با زمینه هایی خاص مانند سازوکار رشته هایی چون اقتصاد تجاری و مهندسی به ایالات متحده می آیند. در واقع، و طبق گزارش سال 2008 درهای باز که IIE منتشر کرد، 36درصد از تمامی دانشجویان بین المللی که در ایالات متحده تحصیل می کنند، جذب این دو رشته می شوند.
بسیاری دیگر ممکن است در آرزوی کسب مدارک معتبری چون کارشناسی ارشد مدیریت و بازرگانی از هاروارد یا مدرک دکترا از مؤسسۀ فن آوری کالیفرنیا باشند، اما امکان ترک مملکتشان را برای دنبال کردن این رؤیا در اختیار نداشته باشند. مسائلی از قبیل هزینه های بالا و گزینشی بودن این برنامه ها می تواند دانشجویان را از تحصیلات بین المللی منصرف کند. دانشجویی چینی یا هندی ممکن است فکر کند، "هر چه باشد، اصول مهندسی همه جا یکسان است، و دانشگاه های کشور خودم، برنامه هایشان در سال های اخیر پیشرفت زیادی کرده است."
اما چنانچه مهندسان بخواهند به آخرین دستاوردهای رشته هایی مانند فیزیک و شیمی دست پیدا کنند، باید این رشته ها را در جهان بزرگتری دنبال نمایند، جایی که کشورهای مختلف در مسائل و راه حل های آن سهیم باشند. برای مثال، CERN، بزرگترین آزمایشگاه فیزیک ذره ای جهان و یکی از معتبر ترین مؤسسه های علمی دنیا، توسط 20 کشور عضو اتحادیۀ روپا اداره می شود، و بسیاری از دیگر کشورها برای بهره گیری از تسهیلات آن، دانش پژوهان خود را به آن جا می فرستند. برای کار در گروه های علمی گوناگون چنین مؤسسه هایی، برخورداری از مهارت های زبانی، درک فرهنگی، و احترام متقابل، ضرورت دارد. در صورتی که جنبۀ بیشتر تجاری آن را درنظر بگیریم، تولید محصول رقابتی مستلزم شناختن بازارها و زنجیرۀ عرضۀ جهانی است که تولید انبوه محصولات را ممکن می گرداند.
برخی مشکلات مهندسی عملا فراتر از مرز های بین المللی می روند. ارتباطات ماهواره ای و تلاش های مربوط به شناخت فضا در خارج از مرز تک تک کشورها صورت می گیرد و به طور فزاینده ای همکاری شرکای بین المللی را می طلبد. مصرف انرژی ناشی از سوخت های فسیلی، صرف نظر از این که این انرژی در کجا به مصرف می رسد، در حال ایجاد تغییر در فضایی است که ما همگی در آن سهیم هستیم. یک دانشجوی هندی و دو دانشجوی آمریکایی با انگیزۀ تغییرات جوّی در طراحی اتومبیلی با سوخت خورشیدی شرکت، و آن را در یک مسیر 2100 مایلی (3381 کیلومتر) از چنای تا دهلی نو هدایت کردند. الکسیس رینگوالد آمریکایی که با بورس تحصیلی فولبرایت و جهت پژوهش های مالی مربوط به انرژی پاک به هند رفته بود نیز در گروه همین سفر، موسوم به سفر زمینی برای راه حل های جوّی، شرکت داشت. آن ها در بین راه از دانشجویان هندی دعوت می کردند برای حل مسائل مربوط به آب و هوا دست به اقدام بزنند.
ایجاد توانمندی برای دانشجویان بین المللی
در ایالات متحده، بیش از 4000 مؤسسۀ معتبر آموزش عالی مشغول به کار است که طیف گسترده ای از رشته ها و مدارک تحصیلی را ارائه می دهند. در حالی که برنامه های مربوط به نخبگان آمریکا در زمرۀ بهترین برنامه های جهان قرار دارد، اما نقطۀ قوت نظام آموزش عالی آمریکا همانا گوناگونی آن است- با این حال، 60 درصد از دانشجویان بین المللی که برای تحصیل به این کشور می آیند، تنها جذب 156 مؤسسۀ آموزشی می شوند. به همین جهت، در حالی که ما میزبان 22درصد از دانشجویان سّیار جهان هستیم، نظام آموزش عالی آمریکا ظرفیت پذیرش دانشجویان بیشتری را نیز دارد.
به عقیدۀ من یکی از راه هایی که ایالات متحده می تواند از طریق آن به جذب دانشجویان بین المللی بیشتری بپردازد، از طریق دانشکده های محلی است که می توانند به منزلۀ راه ورود به نظام آموزش عالی عمل کنند. دانشجویان بین المللی می توانند تحصیلات خود را با پرداخت هزینۀ کمتر در آن جا آغاز کرده و بعد، از طریق برنامه های انتقالی - توافق رسمی که کار آن آماده سازی برای دوره های مختلف درسی میان مؤسسه های آموزشی است - به ده ها مؤسسۀ آموزشی چهارساله انتقال یابند. طبق آمار ارائه شده در گزارش درهای باز، تنها حدود 14درصد از دانشجویان بین المللی به تحصیل در کالج ها اشتغال دارند. من تصور می کنم اگر دانشجویان بین المللی دریابند که این مؤسسه ها، راه ورود به نظام آموزش عالی آمریکا محسو? می شود و مهارت های زبانی آن ها را به سرعت افزایش می دهد و آنان را برای پذیرش فرهنگ آمریکایی بیشتر آماده می کند، و در نهایت از این طریق می توانند به از معتبر ترین دانشگاه های دولتی راه پیدا کنند، در ده سال آینده شرکت آن ها در دوره های تحصیلی دانشکده به 40 درصد ارتقا پیدا کند.
برای کمک به دانشجویان خارجی جهت کسب اطلاعات دراین مورد خاص و سایر ابعاد نظام آموزش عالی در آمریکا، وزارت امور خارجه منابعی در اختیار آنان قرار داده که می توانند بدون ترک محل اقامت خود از آن بهره مند گردند. EducationUSA شبکه ای جهانی حاوی 450 مرکز مشاوره است که بدون هیچ نوع هزینه ای برای دانشجویان و خانوادۀ آن ها، اطلاعات دقیق، جامع، واقع بینانه و به موقعی دربارۀ امکانات تحصیلی در ایالات متحده را ارائه می دهد. EducationUSA افراد دارای صلاحیت را درجهت استفادۀ هر چه بهتر از این امکانات راهنمایی می کند. برای کسب اطلاعات بیشتر مراجعه کنید به:
http://www.educationusa.state.gov
در صورتی که علائق حرفه ای شما در زمینه های خدمات دولتی، اقتصاد تجاری، علم و فن آوری، محیط تدریس و دانشگاه، هنر و فرهنگ، یا ترکیبی از موارد بالا باشد، کسب شهروندی بین المللی که از طریق تحصیلات بین المللی به دست می آید، می تواند در سال ها و دهه های آینده برایتان سودمند واقع گردد.
آراء بیان شده در این مقاله ضرورتا منعکس کنندۀ دیدگاه ها و سیاست های دولت آمریکا نیست.
