18 اوت 2009
كشور اردن از بهسازی های مالكیت معنوی بهره مند می شود
تمرکز بر حقوق مالکیت معنوی
كشور اردن از بهسازی های مالكیت معنوی بهره مند می شود
اثر جین هولدن
حفاظت از حقوق مالكیت معنوی می تواند به عنوان ابزاری قدرتمند در رشد اقتصادی تلقی شود. برای مثال در اردن، اصلاحات اخیر در مالكیت معنوی، به طور عام برای اقتصاد آن كشور و به طور خاص برای بخش داروئی اردن منافع عظیمی به همراه داشته است. بخش داروئی اردن بازارهای صادراتی جدیدی را تصاحب کرده و شروع به بكارگیری تحقیقات مبتکرانه کرده است. برای مثال بخش های جدید بهداشتی مانند تحقیقات پزشكی پدیدار گشته و استخدام در بخش بهداشت افزایش یافته است.
در سال 2000 اردن به سازمان تجارت جهانی پیوست و یكصد و سی و ششمین عضو آن سازمان شد. در سال 2001 تفاهم نامۀ تجارت آزاد بین اردن و ایالات متحده به عنوان اولین تفاهم نامه از نوع خود بین ایالات متحده و یك شریك خارجی عرب محسوب شد. به واسطۀ این تفاهم نامه ها، دولت پادشاهی هاشمی اردن یك دوره اصلاحات اقتصادی فراگیر را ادامه داد، كه این امر در حدود یك دهه در جریان بوده است. در حقیقت، اردن قبل از الحاقش به سازمان تجارت جهانی، قوانین جدیدی در جهت اصلاح حفاظت حقوق مالكیت معنوی را وضع کرده است. بر طبق اظهارات دیوید هیل کاردار سفارت آمریکا در عمان، اردن، "دولت اردن عزم خود را با پشتكاردراجرای برنامه ای جهت تغییر وضعیت كشورش از وابستگی به كمك های خارجی به موفقیت در حیطۀ تجارت جهانی جزم كرده است. توافق های تجاری، اصلاحات قانونی و روش حفاظت از حقوق مالكیت معنوی پرقدرت، همگی بخشی از این استراتژی می باشند."
قوانین سازگار با تفاهم نامه سازمان تجارت جهانی در خصوص جنبه های تجاری حقوق مالكیت معنوی درحال حاضر از اسرار تجاری، طرح های گوناگون صنعتی و طراحی های مربوط به تراشه نیمه هادی ها در اردن حمایت می نماید. ثبت حق چاپ انحصاری، اختراعات و علائم تجاری ضروری می باشد. حق چاپ انحصاری در كتابخانۀ ملی به ثبت رسانده می شود و اختراعات و علائم تجاری توسط طرح ها و علائم تجاری که هر دو بخشی از در وزارت صنایع وتجارت اردن به شمار می روند، به ثبت رسیده می شود. اردن صورت جلسه و معاهدۀ همكاری حق ثبت اختراع را که وابسته به توافق مادرید درخصوص ثبت علائم تجاری می باشد امضاء نموده است ولی تصویب نهایی آن تا ابتداء سال 2005 هنوز معوق مانده است. اردن همچنین به معاهدات سازمان جهانی مالكیت معنوی فکری بر روی حقوق چاپ انحصاری و نمایش ها و صدانگارهادست یافته است.
صنایع داروئی اردن بر مبنای قانون جدید ثبت انحصاری اختراعات كه سازگار با تفاهم نامه جنبه های مربوط به تجارت مالكیت معنوی می باشد پایدار مانده است. به علاوه، با امضاء توافق نامه تجارت آزاد بین ایالات متحده و اردن، اردن متعهد شد كه به طور جدی تری به اجرای حقوق مالیكت معنوی مخصوصا در بخش داروئی بپردازد. بر طبق گفته گرگ لالس مقام بازرگانی و اقتصادی سفارت آمریكا درعمان، اجرای حقوق مالكیت معنوی در اردن بهبود یافته است. او می گوید: شیوه های قانونی و مكانیزم های موثر اجرایی كه هنوز كامل نشده اند، دستخوش پالایش بیشتری می شوند. او اضافه می كند، عملكرد اجرایی اردن در مقابله با دزی هنری نرم افزارها و سمعی بصری از نظر تعداد افزایش یافته است وتوانایی این كشور در مقابله با موارد مشکل ساز در حال بهبود است.
بر طبق نظر انجمن تولیدكنندگان دارو در آمریكا، تفاهم تجارت آزاد فیمابین اردن و ایالات متحده، بازار اردن را جهت تحقیق و توسعه دارویی و همچنین قراردادهای فروش و صدور پروانه بسیار جذاب نموده است.
منافع به دست آمده برای صنایع از توافق نامه تجارت آزاد بین ایالات متحده و اردن شامل حفاظت گسترده داده ها، رفع موانع از توانایی ثبت اختراعات بیوتكنولوژی و محدودیت ها برالزام كسب پروانه می باشد.
دراكتبر 2001، انجمن تولیدكنندگان دارویی آمریكا دفتری در عمان تاسیس نمود تا به مناطق خاور میانه و منطقه افریقای شمالی نظارت نماید. این اولین حضور انجمن در این منطقه بود. بر طبق گفته سوزان فینستون، قائم مقام انجمن، تعهد اردن به تجارت آزاد و ممارست های تجارتی با استانداردهای بالا عوامل قطعی در تصمیم گیری بوده است. او می گوید اردن جایی بود كه در كمتر از 45 روزكاری ما توانستیم یك دفتر را بازگشایی كرده و گواهی نامه ها و تمامی مجوزهای قانونی و زیربنایی لازم برای تجارت را اخذ نمائیم.
بسیاری ازاعضای انجمن اقدام به تاسیس یا گسترش فعالیت های تجاری خود درعمان نمودند. از جمله این اعضا شرکت های زیرمی باشند : امریکن هوم پراداکتز، استرا-زنیکا، سانوفی-آونتیس،بریستول مایرز اسکوییب، الی لیلی ، گلاکسواسمیت کلاین، جنسن-سیلاگ، مرک شارپ اند دوله، نووارتیس، اورگنون ، روچه، فایزر، و شرینگ-پلاغ.
چندین عضو انجمن در حال انجام آزمایش های بالینی، ورود به بازار مشترك و/ یا موافقت نامه هایی در حد مجوز با شركت های اردنی می باشند.
بنا به نظر موسسه بین المللی مالكیت معنوی که یك سازمان گسترش اقتصادی غیرانتفاعی بریستول – مایرز اسکویپ یک تحقیق 3 ساله برروی 5000 بیمار با ضریب های خطر قلبی – عروقی در عمان در سال 2001 انجام داد. علاوه براین، گزارش های انجمن تولیدكنندگان داروی آمریكا نشان می دهد که تنها در سال 2004 شركتهای عضو این انجمن 19 آزمایش بالینی در مورد بیماری هایی چون سرطان، پوكی استخوان، دیابت و بیماریهای قلبی-عروقی دركشور اردن به انجام داده اند.
به واسطه آزمایش های بالینی سرانجام امید دستیابی به محصولات دارویی مبتکرانه برای شهروندان اردنی مقدور خواهد شد. عرضه سریع محصولات دارویی جدید، بخش گردشگری پزشكی را نیز دركشور اردن منتفع می سازد. ( گردشگری پزشکی، به افرادی منسوب می شود که در جستجوی گزینه های بهداشتی به مناطق یا کشورهای دیگر مسافرت می کنند). برطبق گزارش اخیر موسسۀ بین المللی مالكیت معنوی، دو سوم از كل درآمد گردشگری اردن به گردشگری پزشکی اختصاص دارد. گزارش ماه اكتبر سال 2004 صنایع رقابتی جهانی بیوتكنولوژی و دارویی اÐدن تاكید بر این می کند كه آزمایش های بالینی باعث فزونی مهارت های پزشكی و بیمارستانی گردیده و در طی این فرآیند باعث افزایش بیشتر رشد اقتصادی در گردشگری پزشکی را باعث می شوند. این گزارش بر طبق بررسی های اخیر از بیماران نشان داد كه تخصص پزشكی اطباء دلیل اصلی آمدن گردشگران پزشکی به اردن است.
موسسه بین المللی مالكیت فکری این گزارش را با همکاری برنامه دستیابی نتایج و ابتکارات مساعد تجاری تهیه نمود. این برنامه، طرحی است كه بودجۀ آن توسط سازمان توسعۀ بین المللی ایالات متحده تامین می شود. به نظر سفارتخانه ایالات متحده در عمان، سازمان توسعه بین المللی طی پنج سال گذشته كمك های فنی قابل توجهی را به بخش های خصوصی و عمومی اردن در حمایت از بهینه سازی حقوق مالكیت معنوی فراهم نموده است كه این كمك ها شامل یاری رساندن از طریق قواعد و قوانین كارآمد می باشد.
بنا به تقاضای دولت اردن، این سازمان در حال مهیاكردن كمك های فنی درجهت توسعه وساماندهی محیطی برای حقوق ثبت اختراعات و علائم تجاری می باشد.
سازمان از طریق همكاری با انجمن مالكیت معنوی اردن به حمایت از پیاده سازی و اجراء قوانین مالكیت معنوی ادامه می دهد. انجمن مالكیت معنوی اردن ارائه دهنده برنامه های آموزشی برای كتابخانه ملی، اولیاء امور گمركات و بخش خصوصی می باشد.
گزارش مذكور نتیجه گرفت، " اتخاذ حفاظت قوی تر از مالكیت معنوی كمك می كند تا اردن را به اقتصاد علم پیشتاز در منطقه تبدیل کند. این گزارش عنوان می كند، رشد صنایع فن آوری بیومدیکال و دارویی اردن از زمان اجرای شدیدتر حاكمیت مالكیت معنوی قوی تر شده است. این گزارش افزود كمك های خدمات بهداشتی به تولید ناخالص داخلی اردن از 2.8% در سال 1997 به 3.5% درسال 2001 افزایش یافته است و استخدام در حیطه خدمات بهداشتی از سال 1997 نیز 52% افزایش یافته است.
بر طبق گزارش موسسه بین المللی مالكیت فکری، صنعت تحقیقات داروئی بین المللی از سال 2000 میزان استخدام رسمی در اردن را افزایش داده است. شرکت گزارش كرد كه تعداد كاركنان محلی خود را به دو برابر افزایش داده است. شرکت سانوفی آوانتیس و نوارتیس نیروی كار شرکت را در محل سه برابر افزایش داد و شرکت مرك استخدام در اردن را به 500% افزایش داد. این گزارش گفت این رشد چند ملیتی نشانگر كمك هایی است كه از طریق فعالیت هایی مانند بازاریابی و توزیع و پخش، آموزش نیروهای قسمت فروش و تعلیم مراقبت های بهداشتی به متخصصان و عموم افراد به ارزش جامعه اردن اضافه می شود. برای مثال، شرکت مرك 75 برنامه آموزشی نشست های دانشگاهی در اردن در طی سال 2004 برگزار كرد.
گزارش موسسه بین المللی مالكیت معنوی خاطرنشان ساخت كه عموم شركت های دارو سازی اردن به لطف قوانین مالکیت فکری قوی تر با رشد 30 درصدی در صادرات دارو توسط كارخانه های داخلی اردن از سال 1999 تا 2002 بهره مند شدند.
به واسطه ارزیابی انجام شده توسط سفارت ایالات متحده در عمان، صادرات اردن در دارو سازی درسال 2004 تا 200 میلیون دلار افزایش خواهد یافت. با افزودن بازده داخلی، تولید کل نهایی شرکت های دارویی به راحتی به بیش از 300 میلون دلار خواهد رسید. لا لس اظهار كرد: "این نشانگر پیشرفت چشمگیری در مقایسه با سال 2003 می باشد، سالی كه در آن رشد اقتصادی تحت تاثیر تضادهای منطقه ای قرارگرفته بود."
تجربۀ اردن اشاره بر این دارد كه حفاظت از حقوق مالكیت معنوی می تواند ابزاری پرقدرت برای رشد اقتصادی باشد. سوزان فینستون اظهار داشت: جغرافیا، جمعیت، ابعاد بازار هدف ما نمی باشند". "هدف در خواسته های سیاسی دولت ها در بكارگیری چالش خطیر اصلاح اقتصادی مستتر می باشد".
جین هولدن(Jeanne Holden) نویسنده ای مستقل است که در موضوع های اقتصادی و مالكیت فکری تبحر دارد.
