15 جولای 2009

شکوفایی مگاکلیساهای آمریکا در فضایی آکنده از ایمان، تحمل پذیری و عظمت

با ارائه برنامه های جامع، مگاکلیساها عرصه مذهبی جدیدی را رقم می زنند

رالف دانهایزر
گزارشگر ویژه

واشنگتن – ایالات متحده آمریکا برای جامعه های مذهبی در حال جستجو و آزمایش محیط باروری محسوب می شود. در دهه های اخیر، یکی از جالب ترین روندهای روز، ظهور پدیده به اصطلاح ابرکلیساها بوده است که نیازهای فرهنگ رو به رشد شهر نشینی را برآورده می سازد.

این کلیساهای سبک جدید طیف وسیعی از خدمات مذهبی و اجتماعی را به اعضای خود ارائه می دهند. آنها همچنین علاوه بر تأمین فضای پارکینگ، مهد کودک و در مواردی، سرگرمی های پیشرفته، احساس همزیستی و یاری را در بین مردم زنده می کنند.

مگاکلیساها تا اندازه ای مدیون مرحوم پیتر دراکر، متخصص مدیریت، هستند که از کشیش های عضو کلیسای بشارتی خواست نهادی ایجاد کنند که آسایش مراجعه کننده را در نظر بگیرد، نمادگرایی مذهبی آشکار کمرنگ تری داشته باشد، و امکانات فراوانی ارائه کند. دراکر در سال 1998 در مقاله ای که در مجله فوربز به چاپ رسید، مگاکلیساها را "مهم ترین پدیده اجتماعی جامعه آمریکا در 30 سال اخیر" دانست.

همانطور که از پیشوند "مگا" پیدا است، اندازه در طبقه بندی این دسته از کلیساها یک اصل اساسی است. بنا به تعریف استاندارد، مگاکلیسا، کلیسایی است که شمار شرکت کنندگان هفتگی آن بیش از دو هزار نفر باشد، اگرچه برخی از آنها شمار پیروان خود را ده ها هزار ذکر می کنند. بزرگ ترین آنها، کلیسای مستقل (غیر فرقه ای) لیکوود در هیوستن، تگزاس، مدعی است که به طور متوسط، هر هفته پذیرای 47.000 نفر است.

اگر مؤمنان نتوانند در کلیسا حاضر شوند، کلیسا به منزل آنها می رود؛ در حدود یک سوم مگاکلیساها مراسم خود را در مراکز ماهواره ای برگزار می کنند و موعظۀ کشیش ها از طریق ماهواره به صورت زنده پخش می شود. در فلوریدای مرکزی، جماعت نورتلند ، موعظه کشیش را در چهار محل مختلف از جمله  تالار سخنرانی یک دبیرستان و – در راستای روحیه همکاری بین فرقه ای – یک کلیسای پرزبیتارین تماشا می کنند.

بحث مگاکلیساها معمولا یادآور جامعۀ پروتستان است. شکی نیست که سایر ادیان هم غالبا عبادتگاه های بزرگ دارند، اما به طور کلی این کلیساهای پروتستان هستند که به نظر می رسد مدل مگاکلیسا را اتخاذ کرده اند.

مشخصات مدل مگاکلیسا:

-- طبق نتایج مطالعه ای از مؤسسه تحقیقات دینی هارتفورد، گرایش خداشناسی مگاکلیساها اغلب محافظه کار است و بیش از نیمی از آنها بشارتی هستند.

-- مگاکلیساها اگرچه تقریبا در همۀ ایالت ها وجود دارند، اما بیشتر در ایالت های "نوار آفتابی" کالیفرنیا، تگزاس، فلوریدا، و جورجیا و در مناطق حومه ای شهرهای با رشد بی رویه مانند لس آنجلس، دالاس، اورلاندو، فونیکس، و هیوستن متمرکزند. بسیاری از آنها در نزدیکی شاهراه های بزرگ قرار داشته و مجهز به پارکینگ های بزرگ هستند.

-- به گزارش مؤسسه هارتفورد، کشیش ارشد "اغلب سبک موعظه و مدیریتی اقتدارگرایانه ای دارد و تقریبا همواره تنها رهبر غالب کلیسا است."

-- مگاکلیساها معمولا خدمات چندگانۀ اجتماعی، سرگرمی و امدادی ارائه می کنند. به گزارش مؤسسه هارتفورد، "اغلب تلاش های هدفمندی برای ارتقای سطح جماعت پیرو خود دارند، که از جمله آنها، انجمن های خانگی و جلسه های گروهی کوچک موضوعی است."

از دهه 1970 به این سو شمار مگاکلیساها گسترش یافته اند و به عقیده محققان، دلیل آن واکنش به تغییرات اجتماعی در فرهنگ صنعتی، شهری و حومه شهری است. مؤسسه هارتفورد پیش بینی می کند که تا سال 2007، 1363 کلیسا در این طبقه بندی قرار گیرند.

این مؤسسه می گوید، "شمار زیاد و رو به رشدی از مگاکلیساها چند قومی بوده و این حالت عمدی است."این مؤسسه یادآور می شود که دلیل رشد مگاکلیساها این است که "شرکت کنندگان باهیجان زیاد به دوستانشان می گویند."

ریک وارن، کشیش ارشد کلیسای محله ای سادلبک ولی  که هر هفته 22.000 مؤمن را به مراسم خود در لیک فارست کالیفرنیا جذب می کند، در مصاحبه ای در سال 2006 در برنامه "Meet the Press" شبکه اِن بی سی، رشد این کلیسا را به عوامل تاریخی ربط داد.

ریک وارن، از پیشگامان جنبش مگاکلیسا و نویسنده کتاب پرفروش "زندگی هدف محور " گفت، "تاریخ آمریکا ... ایمان دوست است، عملگرا است و تکثرکثرت گراست." او افزود، "به عقیده من، دلیل رونق مقولۀ ایمان در آمریکا این است که ما برای نه فقط اقتصاد، بلکه برای دین هم اقتصاد بازار آزاد داریم که می گوید "باشد که بهترین ایده برنده شود"."

در مورد مگاکلیساها، این ایده ها عبارتõد از به کار گیری دستگاه های صوتی و ویدیو پروجکشن پیشرفته در مراسم، موسیقی نیایش معاصر اجرا شده با سازهای برقی، و خدمات فرعی همچون کتاب فروشی، کافی شاپ، مهد کودک و غیره.

وارن مراسم یکشنبه را "کم اهمیت ترین قسمت کلیسا" می داند. او در مصاحبه ای در ماه دسامبر گفت، آن 3300 گروه کوچکی که در 95 شهر جنوب کالیفرنیا تشکیل جلسه می دهند و "بیش از 400 کشیشی که در جامعه فعالیت می کنند" به مراتب مهم ترند.

ماموریت سادلبک گسترش یافته و شامل برگزاری یک همایش سالانه جهانی درباره ایدز و این کلیسا می شود؛ همایش سال گذشته شامل سخنرانی سناتور هیلاری کلینتون و پیام های تصویری از دیگر نامزدهای ریاست جمهوری از جمله سناتور جان مک کین و سناتور اوباما بود.

جنبش مگاکلیسا به جنوب آمریکا محدود نیست. مجله نیویورکر به تازگی گزارشی درباره کلیسای فیت  در نیو میلفورد، کانتیکت منتشر کرد و در حالی که این کلیسا هنوز در سطح رسمی 2000 نفری مگاکلیساها قرار ندارد، اما تا دو سال آینده به این مقام خواهد رسید.

کتابچۀ تبلیغاتی کلیسای فیت بسیاری از امکانات مگاکلیساها را تبلیغ می کند: کلاس های آموزش انجیل، مهد کودک، مدرسه از پیش کودکستان تا کلاس 12، و خدمات کلیسایی مختلف. این کلیسا مجهز به کافی شاپ، کتاب فروشی، و محل تجمع چیده شده مانند سالن کنسرت با صحنه ای که توسط بیش از هزار صندلی احاطه شده است می باشد. گروه های موسیقی در مراسم کلیسا می نوازند.

به گزارش نیویورکر، این کلیسا گروه هایی برای "زنان مجرد، بازیکنان بسکتبال، علاقه مندان به جمع آوری بریده های عکس و روزنامه، علاقه مندان به موزه، و... افرادی که تجارت در eBay را می آموزند" دارد.

به گزارش مؤسسه هارتفورد، مگاکلیساها "نوعی زندگی مذهبی را ارائه می کنند که پاسخگوی نیازهای آمریکایی های امروزی است. بین آنچه مردم عادی در جامعه ارزش می نهند و آنچه مگاکلیساها به مردم می دهند رابطۀ قابل توجهی وجود دارد."

اطلاعات بیشتر: http://www.america.gov/st/diversity-english/2008/July/20080730182943xlrennef0.3394281.html#ixzz0DcWIpzF9&B